පරංගි සෙන්පති දණ ගැස්වූ සමන් දෙවියෝ

 

                                 

             සපරගමුවට අධිපති වූ සමන් දෙවියන්ට තැප වූ මහ සමන් දෙවොල සහ එයට අදාළ පූජා චාරිත්‍ර විධි සමග බැඳෙන සමන් දේවාලය වන්නේ සපරගමු මහ සමන් දේවාලයයි. සුමන සමන් දෙවියන් වෙනුවෙන් ඉඳිකර ඇති මෙම දේවාලය දඹදෙනි යුගයේ දෙවැනි පැරකුම්බා රජුගේ අණින් රජුගේ අමාත්‍ය ආර්යකාමදේව විසින් තැනවූ බව සැලකේ. ඉන් අනතුරුව ශ්‍රී පරාක්‍රමබාහු, දෙවන රාජසිංහ හා දෙවන රාජසිංහ ආදී රාජ්‍ය සමයන්හිදී ප්‍රතිසංස්කරණය කර ඇත. රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කයේ කෝරළ අතරින් සෑම කෝරළයම පාහේ සමන් දෙවියන් වෙනුවෙන් කරන පූජා විධි අනන්තය අප්‍රමාණය.සමන් දෙවියන් පිළීබඳ ගෞරවාදර භක්තියෙන් සිදු කරන විවිධ පුද පූජා එම පෙදෙසට පමණක් ආවේණික නොවේ.විශේෂයෙන්ම කුකුළු කෝරළයට යාබද පස් යොදුන් කෝරළයේ මහපත්තුව තුළද සමන් දෙවියන් කොරෙහි පවතින ගෞරවය විශේෂිතය. සිරිපා සමනල අඩවියට පිවිසීම උදෙසා වන්දනා කරුවන් යනෙන ප්‍රධන අතුරු මාර්ග රැසක් පස් යොදුන් කෝරළය අවට තිබණු අතර පාතුගීසීන් සපරගමු මහ සමන් දෙවොල  බිඳ විනාශ කළ අවස්ථාවේ දී සමන් දෙවොලට සම්බන්ධව සිටි පිරිස් පසු බැස තිබෙන්නේ පස්යොදුන් කෝරළයටයි.මේ ප්‍රදේශයේ සමන් දෙවියන්ට පුද සත්කාර කරන සුවිශේෂි දෙවොලක් වෙයි.එය  ලත්පඳුර සමන්දේවාලය ලෙසට හැඳින්වෙයි.

     වර්ෂ 1553 දී වීදිය බණ්ඩාර කුමරු කෝට්ටේ අතහැර පස්යොදුන් කෝරළයට පලා විත් එහි රාජධානියක් පිහිටවූ බව ඉතිහාසයේ සඳහන් වෙයි. ඊට හේතුව වූයේ සත්වන බුවනෙකබාහු රජුගේ මරණයෙන් පසු කෝට්ටේ රජු බවට පත් වූ වීදිය බණ්ඩාරයන්ගේ පුත් ධර්මපාල කෝට්ටේ රාජධානිය පෘතුගීසීන්ට අවශ්‍ය ලෙසට පාලනය කිරීමට ඉඩ ලබා දීමයි.මේ කාලයේ පෘතුගාලයෙන් අපොන්සෝ ද නොරොඤ්ඤො නම් දරුණූ සෙන්පතියෙකු කොලඹ කොටුවට පැමිණ සිටියේය.ඒ බුවනෙකබාහු රජුගේ වස්තුව පැහැර ගන්නටය. කෝට්ටේ ප්‍රධාන අධිකාරි වරයා වූයේ වීදිය බණ්ඩාර සොයුරු තම්මිට බණ්ඩාර හෙවත් ප්‍රැන්සිස්කු බරෙන්තුය. පරංගි සෙන්පතියා මේ සිංහල සෙන්පති වරුන්නේ කප්පම් ඉල්ලා සිටියේය. ඒවා දී පිරිමහන්නට බැරි විය. අවසානයේ කෝට්ටේ රාජධානියේ තිබෙන සියලු බෞද්ධ සිද්ධාස්ථාන විනාශ කර වස්තුව කොල්ල කන ලදී. දළදා වහන්සේ රහසේම පිටමං කළ අතර ධර්මපාල කුමරුගේ පියා වන වීදිය බණ්ඩාර අත්අඩංගුවට පත් විය.කොලඹ කොටුවේ සිර මැදිරියක රැඳවූ මේ සිරකරුවා බේරා ගැනීමට ඉදිරිපත් වූයේ ඔහුගේ දෙවනි බිරිඳ වූ සීතාවක මායාදුන්නේගේ බාල දියණිය වූ ටිකිරි අදසින්ය. ඇය පල්ලරුන් ලවා උමගක් කප්පවා වීදිය බණ්ඩාරයන් නිදහස් කරගත්තේය. සිරෙන් නිදහස් වූ වීදිය බණ්ඩාර බණ්ඩාරගම අටලුගමට පැමිණ දාහතරදහසක සේනාවක් ලැහැස්තී කොටගෙන සංවිධානය වී පළමුව මුහුදු බඩ තීරයේ තීබූ පරංගි දේවස්ථාන රාශියක්  විනාශ කරන ල්දේය. අනතුරුව තම සේනාව සමග ආරක්ෂිත දුර්ගයක් වූ පස්යොදුන් කොරළයේ පාලින්ද නුවරට පැමිණ එහි බලකොටුවක් තනා සේනා සංවිධානය කරන ලද්දේ පෘතුගීසීන් සමූලඝාතනය කර රාජ්‍යය ලබා ගැනීමටයි. ඒ අවස්ථාවේ දී ත්‍රිත්වරාය කණ්ඩන් තනියවල්ලන් ඒකාංග වීරන් මදියත්‍රමන්ත්‍රන් යනුවෙන් තුමූම ඔටුණු පළන් නිසා ඒ පෙදෙස පැලැන්ද පාලින්ද නමින් ප්‍රසිද්ධ විය.එක් පැත්තකින් පැලැන් ගඟත් අනෙක් පැත්තෙන් මගුරු ගඟත් කුඩා ගඟත් කුකුළු කෝරළයේ කඳු වැටි පන්තියත් වට කොට ආරක්ෂිතව තිබූ මෙම රාජධානිය පාතුගීසීන්ට බලවත් තර්ජනයක් විය. වීදිය බණ්ඩාර විසින් මුහුදු බඩ පළාත්වල දේවස්ථාන වලට කළ විනාශය නිසා බද්ධ වෛරයෙන් පසුවූයේ පෘතුගාල් පාලනය සහ ප්‍රැන්සිස්කන් පූජකවරුය. මේ වන විට වීදිය බන්ඩාරගේ හිතුවක්කාර වැඩ නිසා සීතාවක මායාදුන්නේ රජු ද  විරසකව සිටියේය.මේ නිසා ප්‍රතිකාල්වරු රජු කෙරෙහි නැඹුරුව ඔහුගේ කෝපය වීදිය බණ්ඩාරට එරෙහිව යොදවා ගත්තේය. ඒ නිසා වීදිය බණ්ඩාරයන්ට විරුද්ධව කඳවුරු දෙකකින් අභීයෝගයක් එල්ල විය.සීතාවක ටිකිරි කුමරු බුලත්සිංහල මෝල්කාව දිසාවෙන් කලුගඟ තරණය කරමින් ද පාලින්ද නුවරට ඇතුලු වීමට උත්සාහ කළ අතර පෘතුගීසී සෙන්පතිවරයා වූ රුයි ඩයස් පෙරේරා මූලිකත්වය ගත් අන්තෝනියෝ ඩි එස්පින්දෝලා සහ අන්තෝනියෝ ද කස්ත්‍රෝ යන සෙන්පතියන් ගෙන් සමන්විත දෙසීයක් පමණ වූ පෘතුගීසි හමුදාව කලුතර බලකොටුවෙන් පිටත්ව කුඩා ගඟ තරණය කර මගුරු ගඟ දිගේද පිටත්ව පැලැන්දට ඇතුලු වීමට පැමිණි බව පෝල්  ඊ. පීරිස් මහතා කරුණු ඉදිරිපත් කරයි.  මේ මාර්ගය වැටී තිබුණේ පෙර සඳහන් කළ සමන් දේවාලය අසබඩිනි.අසුන් ඇතුන් ගෙන් සමන්විත මේ සේනාවට පරංගි මෙන්ම ලස්කිරිඤ්ඤ හමුදාවද අයත් විය.

         පරංගි සේනාව ඉදිරියෙන් සිටි ලස්කිරිඤ්ඤ භටයන් මාර්ග දැන සිටි නිසා ඉස්සර විය.ඔවුහු වර්තමාන මගුරු ගඟ තරණය කළ යුතු තොටුපළට  පැමිණ සිටියහ. නමුත් පරංගි සෙන්පතියා නැත. විපරම් කොට බලන කල්හි පරංගි අශ්වාරෝහකයන් ඉදිරියෙන් ගමන් කළ හස්තියා පාරේ දළ ගසා සොලවන්නට බැරිව සිටි බව දැන ගන්නට ලැබුණි. මේ පිළිබඳව ජන කවිවල සඳහන් වන්නේ මෙසේය.

එවන් යස තෙද බල උපන් කුමරුට මන ලොල

ලමින් අබරණ ගෙලලමින් සුමන කුමරු පළ කල

 පරංගි නම් රජෙක්,පෙර කල වඩින විට ගිජිදෙකු පිටා

ගමන් වි ඩවා වැටුණි ඇත් රජ දණ ගසා සුරිඳුට යදා

 

උතුම් සුරිඳුගෙ දේව අනුහස් නොදැන ඇත් ගොව් එම විටා

ඇනුම් කළ මුත් සිටියෙ ඇත් රජ දණ ගසා සුරිඳුට යදා

 එගව් ගම්බිම් පසක් කර විත් මුනිඳු අබියස දණ ගසා

කිමද මේ මහ පුදුමයක් යැයි ගොව්වා ඇතු හට අඬ ගසා

පරංගි සෙන්පතියා වහාම මෙයට හේතුව දන්වන්න යැයි අණ කර ඇත. එහිදී ගම් වැසියෙකු ඉදිරියට පැමිණ පවසා ඇත්තේ මේ අසළ හාස්කම් සහිත දේවාලයක් තිනෙ බවයි. පරංගි සෙන්පතියා සිය අසුපිටින් බැස වෙල් යාය දිගේ ඒ දෙවොල වෙත පැමිණියේය. කපු මහතා නොසිටියෙන් පණිවුඩ කරුවෙකු යවා ගෙන්වා ගත්තේය.එතැනට පැමිණි පත්තිනි හාමි කාරණය තේරුම් ගත්තේය. මෙම ස්ථානය හාස්කම් සහිත දොවොලක් බවද එහි ඉදිරියෙන් යන විට පුද පඬුරු ඔප්පු කර යා යුතු බවද ඔහු දැනුම් දුන්නේය.

මේ බැව් මුලින් විශ්වාස නොකළ ද ඇතා සිටි තැනින් නැගිට්ටවන්ට නොහැකි වූ තැන ඇතු පිට අතුරා තිබූ කම්බිලිය  පඬුරක් වශයෙන් පූජා කරනු වස් එය රැගෙන දොවොලට පැමිණ ඇත. පත්තිනි මහතා යාතිකා කර සෙත් පැතූ අතර පරංගි සෙන්පතියා විසින් ඇතුගේ පිට අතුරා තිබූ කම්බිලිය දෙවොලට පූජා කරන ලද්දේය. අනතුරුව ඇතා හුන් තැනින් නැගිට ඇත් ගොව්වාට කිකරු විය.

නිරිඳු අණ සක පැතිර පවතින අඩවියට ඇතුලත් වෙලා

 යන්නට අවසර දෙන්ට,සුරිඳුනි අපට අනුකම්පා වෙලා

 එතැන් සිටි ඒ දේව ගැති තෙම ඇතුට කහ දිය විසි කලා

ඇතුන් පිට ඇති කම්බිලිය ගෙන නිරිඳු හට පූජා,කලා.

 මෙම ජන කවි සමන් දෙවොලේ කපු පරම්පරාව සතුව අදත් සුරැකිව ඇත. කම්බිලිය වසර ගණනාවක් තිස්සේ පෙට්ටගමක දමා තිබීමෙන් දිරාපත් වෙමින් ඇත.මේ වන විට ඒ පිළිබඳව පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවට දැන්වීඹ නිසා කම්බිලිය සංරක්ෂෙණය කිරීමට තීරණයක් ගෙන ඇත. එය නිමවා තිබෙන්නේ කුමන නූල් වර්ගයකින් ද රෙද්දට කවන ලද සායම් වර්ගයන්හි අඩංගු වන්නේ කුමක්ද යන්න ඒ පර්යේෂනයේ දී දැන ගත හැකිය.මෙම කතාවේ වඩාත්ම වැදගත් වන්නේ සමන්දෙවොලත් පරංගි සෙන්පතියා සහ ඇතු දණ ගැසීම නිසාත් මෙම ප්‍රදේශයට ලත්පඳුර යන නාමය ආරෝපණය වීමයි.එය ජන කවියේ සදහන් වන්නේ මෙසේය.

ඇත් රජ නැගිටා ගමනේ යන්නේ -එදා තමයි නම ගමට,ලැබෙන්නේ

: නුගේ මුලයි දේවාලය සැදුනේ -වටේ පිටේ තොරතුර පැතිරෙන්නේ

ලැබුණ පඬුර ලත් පඬුරත් වන්නේ -ගමෙන් ගමට මේ තොරතුර යන්නේ

 ගෝත්තරෙන් දෙව් රජෙකු වෙලා සිට -සූත්තරෙන් නොව ඇසු මුණි පදයට

පාත් කරන් හිස ගරු කර මුනිඳුට - හීන් සැරේ දුනු පස වැඳ මුනිඳුට

 මෙම සමන් දේවාලයේ මඩු මංගල්ලය වර්තමානයේ දී සෑම වසරකම උඳුවප් මාසයේ පැවැත්වෙයි. මඩුව පැවැත්වීමට ප්‍රථම හාත්පස වෙල් යායන්ගෙන් ලැබුණු අස්වනු කොටහ දේවාලයට ලබා දිය යුතුය. එය හැඟවීමට පුවක් ගසක් තරම් මහතකින්  යුක්ත විශාල නාගයෙකු වෙල හරහා ගමන් කරන බවද නාගයා ගිය පාරට වෙලේ ගොයම් තැලී පාරක් මෙන් සෑදී තිබෙන්නේ යැයිද ජන ප්‍රවාදයේ පැවතෙයි.කාලාන්තරයක් තිස්සේ පැවති එම චාරිත්‍රයන් දැන් අභාවයට පත් වී තිබේ.විශේෂයෙන්ම නිෂ්පාදන ආර්ථිකය හා බැඳි සංස්කෘතික සම්බන්ධතා බිඳ වැටී තිබේ.ඒ වෙනුවට සංස්කෘතික උත්සවක් ලෙසින් මඩු මංගල්ලය වර්තමානයේ ඉතා සරුවට පැවැත්වෙයි.

 මතුගම සෙනෙවිරුවන්

දහම් පාසල ගොඩනැගීමේ පින්කම නීති විරෝධී කළ පොලිස් මරිසිය

 

                        

           ත්‍රිකුණාමලයේ වෙරළාසන්නයේ පිහිටි බෝධිරාජවිහාරයේ බෝධිවර්ධන දහම් පාසල ගොඩනන්වන්නට ගොස්  විහාරාධිපති ස්වාමීන්වහන්සේ ඇතුළු සිවුනමක් සහ දායකයන් කීප පළක් මේ වන විට බන්ධනාගාර ගත කර ඇත.ත්‍රිකුණාමල පොලිසිය එම ස්වාමීන් වහන්සේලා ප්‍රාණ ඇපයට තබා ගැනීමට උත්සාහ දැරීම නිසා ඇප පිට නිදහස ද අහිමි වී ඇත. මේ වන විට මෙම ක්‍රියාවලියට එරෙහිව කොළම අභියාචනාධීකරණයේ නඩුකරයක් ක්‍රියාත්මක වෙමින් ඇත. පුවත් පත් වාර්තා කරන අන්දමට උසාවි නඩු කාර්ය සටහන් අස්ථානගතව ඇත. ප්‍රශ්ණය දිග් ගැස්සී සියල්ල දේශපාලනීකරණය වී තිබේ.

          බෝධිරාජ විහාරයේ දහම් පාසල ආරම්භ කර ඇත්තේ 1952 වර්ෂයේ දීය. එය ත්‍රිකුණාමලයේ ආරම්භ කළ පළමු දහම් පාසල විය.පූජ්‍ය ත්‍රිකුණාමලේ ආනන්ද මහ නායක ස්වාමීන් වහන්සේ පවා කුඩා කළ මෙම දහම් පාසලේ ඉගෙනුම ලැබූවෙකි.පූජ්‍ය බලපිටියේ ශාන්ත හිමියන් විසින් ආරම්භ කරන ලද මෙම දහම් පාසල පිහිටුවන ලද්දේ වර්ෂ 1753 දී සියම් දේශයෙන් උපසම්පදාව රැගෙන පැමිණි සියම් භික්ෂූන් වහන්සේලා ගොඩබට ගෝකණ්න තිත්ථ වරාය වෙරළාසන්නයේය.එම ගමන සිහිපත් කරනු වස් වෙරළාසන්නයේ බෝධීයක් ද උපාලි තෙරුන් ඇතළු සියම් සංඝයාවහන්සේලා විවේක සුවයෙන් වැඩ සිටි තැන බෝධීන් වහන්සේලා සතර නමක් ද එකළ රෝපණය වී ඇත. මේ දහම් පාසල පිහිටුවන්නේ බෝමලුවට යාබදවයි. බලපිටියේ ශාන්ත හිමියන්ගේ ශිෂ්‍ය පූජ්‍ය මිහිඳුපුර මහින්ද වංශ සහ වෙල්ගම් විහාර වර්තමාන විහාරාධීපති අම්පිටියේ ශීලවංශ තිස්ස යන දෙනමගේ උපසම්පදා පින්කම පවා සිදු වන්නේ මෙම බෝධි සමීපයෙහි තිබෙන ගල්පරය ආශ්‍රිතවය. ඒ අතින් බලන විට මෙම ස්ථානයත් ඒ අවට  ප්‍රදේශයත්  ශාසනික ඉතිහාසයේ වැදගත් ස්මාරකයන් ලෙසට හඳුනවා දිය හැකිය.

       1987 දී ත්‍රිකුණාමලයට භීෂණය උදාවූ සමයක් විය. චීන වරායේ නායක හිමියන් ඉන්දියන් හමුදාව අතින් ඝාතනය විය. එසේම නගරයේ ජීවත් වූ සිංහලයන් එළවා දමන ලදහ.මෙම බෝධි රාජ විහාර දහම් පාසල් ගොඩනැගිල්ල අත්පත් කරගත් ඔවුහු එය ජරාවාස කළහ. අනතුරුව ඒ ස්ථානය ආපසු විහාරය වෙතම ලැබුණද යළි දහම් පාසල ඇරඹීම දුෂ්කර විය.මේ අතර 1981 වර්ෂයේ දී වෙරළ සංරක්ෂණ පනත ක්‍රියාත්මක වීම නිසා වර්තමාන ලන්දේසි බොක්ක මුහුදු තීරය ඒ පනතට යටත් විය.2004 වසරේ දී මුහුදු ගොඩ ගැලීම නිසා දහම් පාසල සම්පූර්ණයෙන්ම බිමට සමතලා විය.එය නැවත ගොඩ නැගීම වෙනුවෙන් ඉල්ලීම් කළද එවක සිටි ත්‍රිකුණාමල දේශපාලන අධීකාරිය වන ආර්.සම්බන්ධන් ඇතුළු දෙශපාලකයන්ගේ දැඩි විරුද්ධත්වය මත ඉදිරි කටයුතු කරලීම දුෂ්කර විය.බෝමලුව පමණක් සංරක්ෂණය කිරීමට පිළිවන් විය. අනතුරුව පූජ්‍ය මිහිඳු පුර මහින්ද වංශ හිමියන්ගේ දැඩි උත්සාහ නිසා බෝමලුවත් දහම් පාසලත් පිහිටි භූමිය සඟ සතු දේපළක් ලෙසට පිළීගත් අතර මෙම භූමිය 2008/03/28 ගැසට්ටුව මගින්  බෝධී වර්ධන දහම් පාසලේ භෘරකාර මණ්ඩලය වෙත බදු දීමනාවක් වශයෙන් රජය විසින් ප්‍රදානය කරන ලදී. මේ අතර මෙම ඉඩමට පූජා ඔප්පුවක් ලබාදීම පිණිස අදාළ ගැසට් නිවේදනයෙහි සඳහන් ප්‍රතිපාදන අනුව  ඒ සඳහා  නගර හා කඩවත ප්‍රාදේශීය ලේකම්  විසින් වෙරළ සංරක්ෂණ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් වෙත යවන ලද ලිපියට 2012/08/08 දාතම සහිත ලිපියෙන් ඔවුන්ගේ පිළීතුර වූයේ වෙරළ කලාපයේ ඉඩම් වල අයිතිය පැවරීම සම්බන්ධයෙන් වෙරළ සංරක්ෂණ පනත අනුව අවසරයක් අවශ්‍ය නොවන බවයි.ඒ අනුව මෙම ඉඩම වෙරළ කලාපයෙන් බැහැර කරන ලද ඉඩමක් බව පැහැදිලි වේ.මේ තත්වය තුළ හිටපු ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා විසින් 2014 වර්ෂයේ දී බදු දීමනාව අවලංගු කර මෙම සඟ සතු දේපළට පූජා ඔප්පුවක් ලබා දී තිබේ. එසේම 2016 වර්ෂයේ දී වෙන්කරන ලද භූමියෙහි ආරක්ෂිත වැටක් ඉඳි කරලීම පිණිසා රජයේ ප්‍රතිපාදන වෙන් වූ අතර එයට ද වෙරළ සංරක්ෂණ බලපත්‍රයක් ලබාගෙන ඇත.එය නිම වීම නිසා විහාරස්ථාන භූමිය නිශ්චිතවම වෙරළ කලාපයෙන් බැහැර විය.

        මේ තත්වය මෙසේ වන අතර නගර සභාවේ මැදිහත් වීම මත පන්සල් භූමිය ඇතුළු ප්‍රදේශයේ පයිනස් වගාවක් සිදු කරලීමට කටයුතු කර ඇත. එහි දී වූ එකඟතාවය වනුයේ දහම් පාසල් ගොඩ නැගිල්ල යළි ඉඳි කරන කල්හි එම ශාක ඉවත් කිරීමේ පොරොන්දුවයි. නමුත් මෙම පොරොන්දුව කඩමින් නගර සභාවද වරින් වර විහාරස්ථානයේ දියුණුවට බාධා පමුණුවා ඇත. නඩුවක් ද පවරා තිබුණි.මේ කාලවකවානුවේ දී විහාරාධිපති හිමියන්ගේ අපවත්වීම නිසා දහම්පාසලේ ඉදි කිරීම තවදුරටත් පමා විය.මිහිඳුපුර හිමියන්ගේ ශිෂ්‍ය ත්‍රිකුණාමලයේ කල්‍යාණවංශ තිස්ස හිමියන් විහාරාධිපති බවට පත් වීමෙන් අනතුරුව පන්සලට වෙන් කරන ලද ඉඩමේ කෙළවරක අවන්හලක් පවත්වගෙන යෑමට වෙරළ සංරක්ෂණ දෙපාර්තමෙන්තුවෙන් සහ අදාළ රාජ්‍ය ආයතන වලින් අවසර තබා ගෙන ඇත. මෙම අවන්හල බිහිකිරිමට හේතුව දහම් පාසල ඉඳි කර ගැනීමට අවශ්‍ය මූල්‍ය ප්‍රතිපාදන සපයා ගැනීමයි. මේ අවස්ථාවේ දී ද ආර්.සම්බන්ධන් මහතා දැඩි ලෙසට විරුද්ධත්වය පළ කර තිබේ. ඒ පෙළඹවීඹ මත නගර සභාව විසින් වෙළෙඳ සල පවත්වාගෙන යන අයට විරුද්ධව නඩුවක් පවරා තිබුණි.කෙසේ වෙතත් මෙම වෙළඳ සලේ ඉදිරිපස කණු කීපයක් සිටුවා අතිරේක ඉඳි කිරීමක් කළ විට වහා මැදිහත් වූ වෙරළ සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව මෙම අනවසර ඉඳි කිරීම කඩා ඉවත් කරලීමට 2025 ජූලි  දී නිවේදනයක් නිකුත් කර ඇත.එයට ප්‍රතිචාර වශයෙන් විහාරාධිපති හිමියන් විසින් කොළඹ ඇපැල් උසාවියේ දී නඩුවක් පවරන ලද අතර එහිදී වෙරළ සංරක්ෂණය සහ විහාරාධිපති හිමියන් අතර සමථයක් ඇති වී තිබේ. එනම් අතිරේක ඉඳි කිරීම ඉවත් කර ගැනීමයි.මෙම උණුසුම් තත්වය මත බෝධිවර්ධන දහම් පාසල ට එල්ල වූ තර්ජනය පිළීබඳ දැනගත් බෞද්ධ ජනතාව දහම් පාසල යළි ගොඩ නැන්වීමට ස්වාමීන් වහ්නසේ වෙත ආධාර උපකාර ලබාදෙන්නට ඉදිරිපත් විය. ඒ අනුව 2025/12/16 දින ප්‍රදේශයේ මහා සංඝරත්නය වැඩමවා පිරිත් දේශනා කොට පැවති දහම් පාසල් ගොඩනැගිල්ලේ පාදම මත කණු කීපයක් සිටුවා තාවකාලික වහළයක් සවි කර බුදු පිළිමයක් තැන්පත් කරන ලදී. 2006 වසරේ දී මෙම දහම් පාසල ගොඩ නැගීමට වෙරළ සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවෙන් ගත් අවසරය මත මෙම කටයුතු සිදු කර තිබේ.

   මේ දිනයේ ඒ ස්ථානයට සිවිල් ඇඳුමෙන්  පැමිණි ත්‍රිකුණාමල ජ්‍යේෂඨ පොලිස් අධීකාරි තුමා සහ වරාය පොලිසියේ පොලිස් පරීක්ෂ තුමා ඇතුළු පිරිස ස්වාමීන් වහන්සේට තර්ජනය කොට වහාම ඉඳි කිරීම ඉවත් කර ගත යුතු බව දන්වා ඇත.අනතුරුව රාත්‍රී කාලයේ විශාල පොලිස් පිරිසක් කැටුව පැමිණි පොලිස් අධිකාරි තුමා ආරක්ෂිත වැටත් කපා අනීතිකව ඇතුළු වී බුදු පිළීම වහන්සේ රැගෙන යෑමට තැත් කිරීමේ දී ඇති වූ කලබලයේ දී විහාරාධිපති හිමියන්ට බොරලු කන්ද විහාරාධිපති හිමියන්ට සහ මෙම ස්ථානයේ පින්කමට සාභාගි වූ බළන්ගොඩ කස්සප හිමියන්ට පහර දී මුතුකුඩය කඩා එයින් ද පහර දී බුදු පිළීමය පොලිසියට ගෙනගොස් ඇත.මෙයින් අවිස්සුණූ දිවයිනේ බෞද්ධ ජනතාව සහ භික්ෂූන් වහන්සේලා ත්‍රිකුණාමලයට පැමිණීම නිසා කලබල වූ පොලිසිය පසු දින නැවත බුදු පිළිම වහන්සේ ස්ථානයටම වැඩම කර වූ බව රටම දනී.

         භික්ෂූන් වහන්සේලාට පහර දීමෙන් නොනැවතුණු පොලිසිය නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා තමනට ලබා දී ඇති දණ්ඩනීති සංග්‍රහය ද අව භාවිතා කර තිබේ.ඔවුන් නිකුත් කළ පළමුවැනි බී වාර්තාවට අනුව බෝධි රාජ විහාර පරිශ්‍රය තුළ රැස්වී පිරිත් කීම බුදු පිළීමය තැන්පත් කිරීම ආවරණ වහළයක් සවි කිරීම ආදී පින්කම් කටයුතු නීති විරෝධී රැස්වීමකි. එයටම වෙරළ සංරක්ෂණ පනතේ වගන්ති ඒකාබද්ධ කරලීමෙන් කර තිබෙන්නේ අපරාධමය වරදක් බවට පත් කිරීමයි. මේ තත්වය  නිසා විහාරාධිපති පූජ්‍ය ත්‍රිකුණාමලයේ කල්‍යාණවංශ තිස්ස හිමියන් පමණක් නොව පූජ්‍ය බළන්ගොඩ කස්සප හිමි පූජ්‍ය සුඛිතවංශ තිස්ස හිමි සහ තිරියායේ නන්ද යන හිම වරුන්ද එනම් එම පින්කමට සාභාගි වූ භික්ෂූන් වහ්නසේලා කීප නමක්ද දායකයන් සහ කොළඹින් පැමිණි පිරිසද විත්තිකරුවන් බවට පත් කර ඇත. මෙලෙස වීකෘති කරන ලද කරුණු නිසා  මහේස්ත්‍රාත් තුමාට ඇප දීමට නොහැකි විය. ඇප ප්‍රදානය කිරීම පිණිස මහේස්ත්‍රාත්තුමා විකල්ප දෙකක් ඉදිරිපත් කළ අතර පළමු වැනි විකල්පය ලෙස බී වාර්තාව නැවත සකස් කර ඉදිරිපත් කරන ලෙසට පොලිසියෙන් ඉල්ලා සිටියේය. ඊට හේතුව 2006 වසරේ දී මෙම ස්ථානය නැවත ගොඩ නගා ගැනීමට වෙරළ සංරක්ෂණයෙන් දී තිබූ අවසර ලිපිය ඉදිරිපත් වීමයි.එසේම තාවකාලික වහළය ඉවත් කර ගැනීමට විත්ති පක්ෂය එකඟ වීමයි. නමුත් පොලිසිය එකඟ නොවීය. ඒ වෙනුවට ඉතිහාසයේ ප්‍රථම වතාවට පොලිසිය විත්තිකරුවන් ප්‍රාණ ඇපයට ගැනීමට ඉල්ලීමක් ඉදිරිපත් කරන ලද්දේය. එනම් පහර දීමට විරුද්ධව ස්වාමීන් වහන්සේ සහ සමස්ත ලංකා බෞද්ධ මහා සම්මේලනය විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද මූලික අයිතිවාසිකම් නඩුව ඉල්ලා අස් කර ගත යුතු යැයි යන ඉල්ලීමයි. මෙම නඩු දිනයේ උදය වරුවේ දී නීති පති දෙපාර්තමේන්තුවෙන් පැමිණි රජයේ නීතඥයාද ඉඳි කිරීම ඉවත් කර සමථයකට යෑම අනුමත කළ නමුත්  හවස් වරුවේ දී ඉහළින් පැමිණි නියෝග  අනුව එම මතය වෙනස් කර ඇත. කෙසේ වෙතත් පොලිසිය මෙහිදී ස්වභාවිත යුක්ති මූලධර්මයන්ද කඩ කරමින් උසාවියට ද අපහාස කරමින් තමන්ගේ බේරීම සඳහා කළ මෙහෙයුම බෙහෙවින්ම පිළිකුල් සහගතය. ප්‍රදේශය නියෝජනය කරන ජාතික ජනබලවේග මන්ත්‍රීවරයාගේ මැදිහත් වීමද මෙයට බලපා ඇත.  නීතිය රකින්නට සිටින නිළධාරීන් මෙලෙස මහජනයා පීඩාවට පත් කරමින් හැසිරෙන්නේ නම් යුක්තිය පතා වෙනත් මාර්ග විවෘත කර ගැනීමට මහජනයා පෙළඹෙණු නිසැක බව කිව හැකිය.

        ත්‍රිකුණාමල බෝධි රාජ විහාරය සම්බුද්ධ ශාසනය සතු දේපළකි. වර්තමාන නීතිය අනුව එයට පූජා ඔප්පුවක් ලබා දී ඇත්තේය.ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව සමග කියවිය යුතු නවවන වගන්තිය ප්‍රකාරව බුද්ධාගමට ප්‍රමුඛස්ථානය හිමි වන්නේ නම් එය සුරක්ෂිත කොට පෝෂණය කිරීම රජයේ වගකීම නම් ශාසනාධාරී භික්ෂූන් වහන්සේලාට මෙලෙස අඩන්තේට්ටම් නොකළ යුතුය. වෙරළ සංරක්ෂණ පනත අනුව වරින් වර අවසර ලබා ගෙන තිබියදී මෙලෙස ක්‍රියාකිරීම අයුක්ති සහගතය. මේ තත්වය තුළ රජයේ ඇමති වරුන් පමණක් නොව පොලිස් පති ද ක්‍රියා කර තිබෙන්නේ පක්ෂපාතීවයි. මෑතකදී කතෝලික පාදිලිවරුයෙකුට පහර දුන් පොලිස් නිළධාරීන් වහා අත් අඩංගුවට පත් වූ අතර මෙම භික්ෂූන් වහන්සේලාට කළ පහර දීම පීලිබඳ පරීක්ෂණයක් පවා මේ වනතෙක් සිදු කර නොමැත.නීතියේ ආධිපත්‍ය සුරකින්නට පැමිණි අය අතින්ම මෙවැනි පරිසරයක් නිර්මාණය වීම බෙහෙවින්ම වේදනාකාරී වෙයි.කෙසේ වෙතත් මෙම සිදු වීම පිටිපස තිබෙන්නේ රජයත් ඉන්දීය රජයත් අතර මෑතකදී අත්සන් කරන ලද රහසිගත ගිවිසුම් වල කොන්දේසී යැයි දක්වන අදහස් කිසිසේත්ම බැහැර කළ නොහැකිය.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

තිස්ස මදක් නවතින්න තිස්ස විහාරයට දොස් නොපවරන්න

 

                       

         අනුරාධපුර ශ්‍රී මහා බෝධිය පසුකර උතුරට ගොස් තිස්ස රාජ මහා විහාරයේ සිල් සමාදන් වීම පිළිබදව කොකුවිල් ප්‍රසිද්ධ  වේදිකාවක දී  ජනපතිවරයා කළ ප්‍රකාශය මේ වන විට මහත් ආන්දෝලනයකට ලක් ව තිබේ.ක්‍රි.පූ. තුන්වන සියවසේ දී දේවානම් පියතිස්ස රජතුමා විසින් ජම්බුකෝළ විහාරය තිස්ස විහාරය සහ පාචීන විහාරය යනුවෙන්  උතුරේ විහාර තුනක් කළ බැව් මහාවංශයේ සඳහන්  වන බැවින් මෙකී තිස්ස විහාරය අරභයා ජනපතිවරයාගේ නොකැමැත්ත පළ වීම පුදුම සහගත යැයි කල්පනා කළ හැකිය.මන්ද මෙරට බෞද්ධයන් ගේ ප්‍රධාන චාරිත්‍ර අතර වන්දනාව ප්‍රමුඛ වන බැවිනි. වන්දනා ගමනකදී සිල් සමාදන් වීම ද ඒ මගින් කුසල් රැස්  කර ගැනීම ද සිදු කළ හැකිය.එය ලංකාවේ ඕනෑම සිද්ධස්ථානයක සිට එම ශ්‍රද්ධා බුද්ධි සම්පන්න ක්‍රියාවිලියෙහි නිරත විය හැකිය.

          රජ දවසින් පසුව විවිධ සතුරු ආක්‍රමණ හේතුවෙන් යාපන අර්ධ ද්වීපයේ තිබූ බෞද්ධ වෙහෙර විහාරස්ථාන රාශියක් විනාශයට පත් විය.විශේෂයෙන්ම පෘතුගීසීන් විසින් උතුරේ කරන ලද විනාශයට මේ විහාරස්ථාන ලක් විය. අනතුරුව ලන්දේසීන් මෙම භූමිය වගා කරලීම පිණීසත් යුධමය කටයුතු සඳහාත් ඉඩම් වශයෙන් කටිටි කැඩීම සිදු කර ඇත.එම ඉඩම් යාපනයේ සිටි සිංහල ජනතාව සහ මුදලි වරුන් පාලනය කළ ප්‍රදේශයන් විය. ඒවා බලයෙන්ම පැහැර ගැනීමක් සිදු කර තිබේ.ඉන් පසු කට්ටි කරන ලද ඉඩම් වල මලබාරයෙන් ගෙන්වන ලද වහලුන් පදිංචි කළ බව ලන්දේසි යුගය පිළීබඳ ලියන අරසරත්නම් ඉතිහාසඥයා දක්වා ඇත.මේ ඉඩම් පරිහරණය නිසා තිස්ස විහාරය ද  විනාශයට ලත්ව ඇත.

      තිස්ස විහාරය නැවත ගොඩ නැගෙන්නේ විසිවන සියවසේ ආරම්භයේ හතළිහේ දශයේ දකුණේ සිට උතුරේ පාසල් වල ඉගැන්වීම් සඳහා වැඩම කළ ස්වාමීන් වහන්සේලාගේ මූලිකත්වයෙනි.1939 නාගද්වීප විහරය ද ඒ ආසන්න කාලයේ නාග විහාරය ද කදුරුගොඩ විහාරය ද ජම්බුකෝළ විහාරය ද නැවත ගොඩ නන්වා තිබේ.එහෙත් 1958 දී උතුරේ දේශපාලකයන් ඇවිලවූ ජාතිවාදී කෝළාහලය නිසා නාගද්වීප විහාරය බිමට සමතලා විය. තිස්ස විහාරයේ සහ නාග විහාරයේ සිටි ස්වාමීන් වහන්සේලාට ශාරීරික කරදර සිදු විය.අසූව දශකයේ දී උතුරේ යුද්ධය ආරම්භ වීම නිසා නැවතත් ඒ නරක කල දසාව බෞද්ධ ස්ථාන වලට උදාවිය. නාගවිහාරයේ වැඩ සිටි ඥානරතන නායක හිමියන් වෙඩි පහරකට ද ලක් විය.

    වර්තමානයේ කතාබහවන තිස්සවිහාරය නැවත 2018 සිට ගොඩ නැගෙන්නේ හමුදාවේ  ශ්‍රම දායකත්වය සහිතව රජයේ ආශිර්වාදයෙනි.පෙර රජදරුවන් කළ කී පරිදි සසුන නැන්වීමට දායකත්වය සැපයිණි. පැරණි තිස්ස විහාරය ගොඩ නැන්වීම ගැන ප්‍රදේශයේ දෙමළ ජනතාවද සිටියේ සතුටිනි.එයට එක් හේතුවක් වූයේ යාපනයේ ප්‍රථම දෙමළ දහම් පාසල මෙම විහාරය ආශ්‍රිතව අතීතයේ දී පිහිටුවා තිබීමයි.එසේම වෙසක් ,පොසොන් පොහෝ දින වල උතුරට යනෙන වන්දනා කරුවන් විසින් නිරන්තරව දන්සල් සංවිධානය කිරීම ගැනද ප්‍රදේශයේ දෙමළ ජනතාව සිටියේ බලවත් සතුටිනි.මල්ලාකම් පරාලෙයි හි පිහිටා ඇති පැරණි සංඝමිත්තා බෝධිය අද කෝවිලකි. එහි කාර්ය භාරව සිටින කුරුක්කල් තුමා බෞද්ධ ඉතිහාසය පිළීගන්නෙකි. පැරණි වන්දනා කරුවන් නාග ද්වීපයට යෑමට ප්‍රථම සංඝ මිත්ත බෝධීයට පැමිණි බව ඔහු පවසයි.එහෙත් උතුරේ දකුණේ සමගියක් ගැන නොසිතන එසේම උතුරේ කුලහීන ජනයා යැයි සළකන කණ්ඩායම් නොසලකා හරින දෙමළ දේශපාලඥයන් මේ සමගියට අකමැතිය.පොහෝ දිනට තිස්ස විහාරය අසළට රොක් වී හමුදාවට ද ගරහමින් පන්සල නීත්‍යානුකූල නැතැයි පවසමින් කරන කෝළාහලය ආරම්භ වන්නේ 2023 වසරේ සිටය. එයට හේතුව හිටපු ප්‍රාදේශීය ලේකම් වරයෙකු වූ ශිවාශ්‍රී මහතා විසින් හිතුවක්කාර ලෙසට තිස්ස විහාර භූමිය තුළ දෙමළ ජනතාවට ඉඩම් පෙන්වීමයි.අවතැන් අය පදිංචි කිරීමේ මුවාවෙන් තැන් තැන්වල පවතින ඔප්පු වලට අදාල ඉඩම් යැයි දක්වා ඔහු එම කූඨ කාර්යය කර ඇත. මේ පිළීබඳව රජයෙන් තවමත් විමර්ශනයක් කර නැත.

       තිස්ස විහාරයට අයිති ඉඩම පිළීබඳ 1959 වසරේ නිකුත් කරන ලද යාපන අඟලේ සිතියමේ පැහැදිලිව දක්වා තිබේ.එයට හේතුව 1954 වසරේ දී යාපන හිටපු දිසාපති වරයා විසින් එම භූමි පෙදෙස විහාරගම් ඉඩමක් ලෙසට හඳුනා ගැනීමයි.අනතුරුව කලකෝලාහල මත විහාර බිම පරිහරණයෙන් ඉවත් වුණද  1971  දී කන්කසන්තුර නගර සභාවේ ඉල්ලීමෙන් මිනුම්දෝරු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් සකස් කරන ලද නගර රේඛා සැලැස්මේ ඒ වන විට පැවති පන්සල් භූමිය ද පැහැදිලිව දක්වා තිබේ. 1971 නගර රේඛා සැලැස්මට අධි ප්‍රක්ෂේපණය කොට 2024/07/02 දින මිනුම්දෝරු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් වාර්තාවක් සකස් කර තිබේ. ඒ වාර්තාව අනුව සම්පූර්ණ ඉඩම් ප්‍රමාණය අක්කර 14 ක් සහ පර්චර්ස් 5.97 ක් ඉතිරිව තිබෙන බවට තහවුරු වී තිබේ. එයට අමතරව 1984 වසරේ දී නිකුත් කරන ලද ගුවන් ඡායාරූපයේ ද මෙම පන්සල් භූමියෙහි විහාල වපසරියක් හිස්ව පවතින බව දැක්වේ.යුද්ධය ආරම්භ වූ පසු මෙම ඉඩම අතුළු අක්කර හය දහසක් හමුදාව වෙත පවරා ගෙන තිබේ. ඒ ආරක්ෂක කටයුතු සඳහාය. තිස්ස විහාරය මෙතැන පැවති බව හමුදාව දැන සිටියේ නැත. එබැවින් එතැන කඳවුරක් ඉඳිව තිබුණි.හමුදා නිවස්න තිබුණි.  2009 වසරින් පසුව සිවිල් ජනතාවට ඉඩම් නිදහස් කරලීමේ ක්‍රියාදාමයේ දී පළමු වරට පැරණි තිස්ස විහාර බිම හඳුනාගන්නට යෙදී ඇත්තේ එවකට යාපන රෝහලේ සේවය කළ ඩබ්.ඒ.ලක්මාලි මහත්මියගේ මැදිහත් වීමෙනි.එතැන් සිට අවශ්‍ය තොරතුරු එක් රැස් කිරීමත් භූමිය හඳුනා ගැනීමත් මත පැරණි පන්සල් භුමියෙන් කොටසක විහාරස්ථානය ඉඳිවනුයේ හමුදාවේ සහ රජයේ දායකත්වයෙනි.එය කිසිසේත්ම අනීතික ක්‍රියාවලියක් නොවේ.මෙයට එරෙහිව තර්ක ගොඩ නගන පාර්ශව අතර නාගද්වීප ස්වාමීන් වහන්සේ ද ප්‍රමුඛ වෙති.. 1946 දී ඒබ්‍රහම් පෙරේරා නමැති මහත්මයෙකු තිස්ස විහාරයට වරක්කු විස්සක( අක්කර 1 ¼) සිංහල කලඩ්ඩි නම්  ඉඩමක් පූජා කර ඇත. ඒ කාලයේ සිංහල ජනතාව විශාල ළුහයෙන් කන්කසන්තුරේ ජීවත්ව සිට ඇත. මෙම ඉඩමට අදාල ඔප්පුව යට සඳහන් කළ ශිවා ශ්‍රී මහතා වෙත ඉඳිරිපත් කරලීමෙන් පසුව සිංහල කලඩ්ඩි කොතනකදැයි සොයා ගන්නට බැරි තැන පන්සල පිහිටි බිමේ සළකුණු කර ඇත. මේ අවුල  අද වියවුලක් බවට පත්ව ඇත. යට දක්වා ඇති පරිදි 1958 දී නාගද්වීප විහාරය බිමට සමතලා කරන ලද්දේය. බුරුම පිළිම වහන්සේ ගේ හිස කඩා මුහුදට විසි කරන ලද්දේය.එවකට සිටි පූජ්‍ය බ්‍රාහ්මණවත්තේ ධම්මකිත්තිතිස්ස හිමියන් බේරී ඇත්තේ නාවික  හමුදා පිහිටෙනි.ඒ පීළිබඳ මතකය වර්තමාන නාගද්වීප ස්වාමීන් වහන්සේ වෙත ඇතොත් මෙවැනි වියවුල් ඇති කරන්නට කල්පනා කරනුයේ නැත.

       යාපන දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටි පැරණි බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන රාශියකි. ඒවායේ  ප්‍රධානතම ස්ථානය වශයෙන් අද ශේෂව පවතිනනේ කඳුරුගොඩ නටබුන්ය කුඩා චෛත්‍ය හැටකින් විසිතුනක අවශේෂ දැනට ඉතිරිව පවතී. මෑතකදී කළ කැණීම් වලින් මේ පුදබිමේ වටිනාකම තව දුරටත් තහවුරු වී තිබේ. එයට අමතරව ඩෙල්ෆ්ට් දූපතේ වෙහෙර නටබුන් කාරතිවු වෙහෙර පිටිය නටබුන් ආදීය විශේෂිතය. නිලාවරෙයි ළිඳ අසලින් හමු වූ බුදු පිළීම වහන්සේ දැනට කෞතුකාගාරයේ තැන්පත් කර තිබේ.මෙම බෞද්ධ ඉතිහාසය ඉස්මතු නොකොට සැඟවීමට මේ වන විට බහුතරයකකට අවශ්‍ය වී තිබෙන බව පෙනේ. කඳුරුගොඩ විහාරයට යන ඉසව්ව දක්වන නාමපුවරුව ප්‍රදේශීය සභාව විසින් ගලවා ඉවත් කරනුයේ ඒ අරමුණිනි. ඉන්පසු උතුරු පළාත් සංචාරක අමාත්‍යංශය මගින් වෙනත් තොරතුරු ඇතුළත් නාම පුවරු සවි කරගෙන යති. සැබවින්ම ඉතිහාසයක් මැකිය හැකි දෙයක් නොවේ විශේෂයෙන්ම බෞද්ධ ඉතිහාසය අතුරුදහන් කළ හැකි නොවේ. මන්ද බුදුන් වහන්සේ ලංකාවට වැඩම කළ පසු මේ රට වරින් වර බුද්ධ ශාසනයට පූජා කළ බැවිනි.එම නිසා දකුණේ සිංහල ජනතාව උතුරටත් උතුරේ දෙමළ ජනතාව දකුණේ කතරගමටත් වන්දනා ගමන් යන සම්ප්‍රදාය කිසිවෙකුට නැවැත්වීමට නොහැකිය.

        1981 ජන සංගණනය අනුව කන්කසන්තුර නාගරික බල ප්‍රදේශය තුළ සිංහලයන් 299 දෙනෙකු ජීවත්ව සිට ඇත.එසේම වලිකාමම් උතුර උප දිසාපති කොටසේ බෞද්ධ ජනතාව 453 ක ප්‍රමාණයක් ජීවත්ව සිට ඇත.බෞද්ධයන් සියලු දෙන සිංහලයන් නොවන අතර දෙමළ ජනතාවද බෞද්ධ පිරිසට අයත් වේ.යුද්ධ කාලයේ දී මේ සිංහල ජනතාව අවතැන් වූ අතර සිංහල පවුල් කීපයක් පමණක් දැනට ජීවත් වෙයි.සිංහල ජනතාව නැවත පදිංචි කරලීමට කිසිවෙක් උනන්දු වී නැත.ඒ වෙනුවට සමාන්‍ය දෙමළ ජනතාව සහ දකුණේ සිංහල ජනතාව අතර ගැටුම් ඇති වන පරිදි දේශපාලන නායකයන් විසින් අදහස් ප්‍රකාශ කිරීම අතිශයින් භයංකරය. මන්ද උතුරේ සිටින දෙමළ තරුණයන් ද වර්තමානයේ දී කල්පනා කරනුයේ සවිමත් ආර්ථික ශක්තියක් ඇති කරගෙන දෙයින් නැගී සිටින්නටය.එයට මග අවුරනුයේ අන්තවාදී දෙමළ දේශපාලන නායකයන්ය.වන්දනාවේ යන සැදැහැවත් බෞද්ධයන් එයට සම්බන්ධ නොවන බව පැහැදිලිව ප්‍රකාශ කළ යුතුය.

 මතුගම සෙනෙවිරුවන්

මිෂනාරි අධ්‍යාපනය සහ ස්වභාෂා අධ්‍යාපන විෂය මාලා

 

                                    

           භික්ෂූන් වහන්සේලා ගේ ඇසුර ලබමින් පෝෂණය වූ පිරිවෙන් ආශ්‍රිත අධ්‍යාපන රටාව මගින් බිහි කරන ලද උගතුන් වියතුන් මෙන්ම මහා පිරිවෙන් රැසකි.ගමේ පන්සලේ වැලි පිලේ අකුරු කරමින් ගමට පළාතට අවශ්‍ය සංවර්ධනයට දායක වූ ගැමියන් ගේ නැණ නුවණ පොත පතින් මෙන්ම සොබාදහමේ අභාෂය ලබමින් හැඩ ගැස්වුණි.මෙරට විහාරස්ථාන සතුව තිබූ පුස්කොළ ග්‍රන්ථ රාශියක් ලන්දේසින් මෙන්ම ඉංග්‍රීසීන් ද සිට රටවලට ගෙන ගොස් ඇත. ඉතිරිව තිබූ ග්‍රන්ථයන් පරිශීලනය කරන විටද පැහැදිලි වනුයේ විහාරස්ථාන ආශ්‍රිතව තිබූ අධ්‍යාපනයේ වටිනාකමයි.මෙරටට ආවේණික වූ මෙම ක්‍රමය අභාවයට ගොස් ඇත.ඒ වෙනුවට මිෂනාරි අච්චුවට සකස් වුණු අධ්‍යාපන ක්‍රමයක් අද දක්වාම පැවතෙමින් පැමිණ ඇත.

        මෙරටට එල්ල වූ සතුරු ආක්‍රමණ රැසක් තිබුණද යුරෝපීය ආක්‍රමණ තරම් සූක්ෂමව ඒවා ක්‍රියාක්මක වූයේ නැත.පෘතුගීසීන් ලන්දේසීන් සහ ඉංග්‍රීසීන් නොයෙකුත් වෙළඳ අරමුණු වලින් මෙරටට පැමිණ ලංකාවේ මුහුදු තීරයේ තොටුපළවල් අල්වා ගෙන බලකොටු තනා ආර්ථිකය පාලනය කරන අතරවාරයේ පූර්ණ දේශපාලන යටත් කිරීමකට සූදානම් විය. එය සාර්ථක වූයේ වර්ෂ 1815 දීය. එයද යටක් වීමකට වඩා ගිවිසුමකින් පවරා දීමක් විය.මේ පවරා ගැනීම සාර්ථක කර ගැනීමට භාවිතා කළ පළමු උපක්‍රමය නම් මිෂනාරි අධ්‍යාපනයයි.ලන්දේසි සමයේ ඇති කළ මීසම් (පැරිෂ්) පාසල් ක්‍රමයේ මූලික අරමුණ වූයේම ජනතාව ප්‍රොතස්තන්ත ලබ්ධියට හරවා ගැනීමයි.එය ලන්දේසි කොම්පඤ්ඤයේ අනුග්‍රහයෙන් ක්‍රියාත්මක විය. වර්ෂ 1798 දී  මුහුදු බඩ පළාත් වල පාලකයා බවට පත් වූ නෝර්ත් මේ පැරිෂ් පාසල් වලට අනුග්‍රහ දක්වමින් පෝෂණය කරන ලදී. අනතුරව පැමිණි බ්‍රිතාන්‍ය ආණුඩකාරවරුන් අතරින් බ්‍රවුන්රිග් ආණ්ඩුකාරවරයා නොයෙකුත් ආගමික නිකායන් වල නියෝජිතයන්ට ලංකාවට පැමිණීමට අනුග්‍රහය දැක්වීය. ඉන්පසු  එම රටවල ආගමික නිකායන් විසින් ආගම ප්‍රචාරය කිරීමට අමතරව අධ්‍යාපනය හැසිරවීමට ද පටන් ගත්හ. ලන්දේසි පල්ලි කුඩම් නැතිනම් පල්ලි පාසල් බ්‍රිතාන්‍ය සමයේ දී ක්‍රමානුකළ බ්‍රිතාන්‍ය රජයේ පාසල් බවට පත් විය.මේ සමයේ දී එනම්  1820 දී පමණ ආණ්ඩුවේ පාසල් 97 ක් ද මිෂනාරි පාසල්  236 ක්ද රෝමානු කතෝලික පසල් 60 ක ද පෞද්ගලික පාසල් 600ක් ද පන්සල් පාසල් 1000 ක් ද ක්‍රියාත්මක වී ඇත.

      වර්ෂ 1834 දී පමණ ආර්ච් ඩිකන් ජේ.එම්.එස්.ක්ලේනිගේ සභාපතිත්වයෙන් මූල්ම ස්කෝල කොමිසම පත් කර ඇත.මෙම කොමිසමේ පරමාර්ථය වූයේ මධ්‍යගතව සියලුම පාසල් පාලනය කිරීමට අවශ්‍ය නීති රීති හඳුන්වා දීම විය. 1841 දී මැකන්සි ආණ්ඩුකාරයා විසින් මෙම් කොමිසම අහෝසි කොට නැවතත් මධ්‍යගත පාසල් කොමිසමක් පත් කරන ලද අතර ස්වභාෂා පාසල් අහෝසි කරන ලදී. මේ ක්‍රමයට වසර ගණනාවක් ඉංග්‍රීසි මාධ්‍ය තුළින් මිෂනාරි අධ්‍යාපනය ප්‍රචලිත කිරීම සඳහා ප්‍රයත්න දරණ ලද අතර මේ ක්‍රමයේ අසාර්ථකත්වය මගින් ස්වභාෂාවෙන් ඉගෙනීම ලබන දරුවන් කොන් වී ගිය හැටි අනාවරණය වීය. මේ නිසා වර්ෂ 1862 දී ව්‍යවස්ථාදායක සභාව විසින් මුල් වර්ට අධ්‍යාපන කමිටුවක් පත් කර වාර්තාවක් සකස් කර තිබේ. මෙම වාර්තාව වර්ෂ 1867 දී නිකුත් විය.ඉන්පසු ව්‍යවස්ථාදායක සභාව විසින් පාසල් සඳහා වන මෝර්ගන් කමිටු වාර්තාව අනුව 1868 දී ප්‍රසිද්ධ ඉගැන්වීම් දෙපාර්තෙම්න්තුව පිහිටුවා ඇත.මෙම තත්වය මත මධ්‍යගතව පාලනය වන යන්ත්‍රණයක් මගින් අධ්‍යාපනය සඳහා අවශ්‍ය වන නිර්දේශ නිකුත් කර ඇත. එසේම බෞද්ධයන් සහ හින්දූන් විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන පාසල් සඳහා ආධාර ක්‍රමයක් ද  අනුමත කර ඇත.

     මෙම වාර්තාව අනුව ආණ්ඩුවේ සෙකරතාරිස් වන ජේ.එෆ්. ඩික්සන් මහතා විසින් ස්වභාෂාව උගන්වන අක්ෂර ශාලාවල ගුරුවරුන් විසින් දැනගැනීම පිණිසත්, ක්‍රියා කරනු පිණිසත් ඉැගැන්වීම් ක්‍රමයන්හි නිර්ණායක අඩංගු ආකෘති පත්‍රයක් නිකුත් කර ඇත.එහි මුල්ම විෂය ආගම ඉගැන්වීමයි.මුල් මාස හයේ ආගම ගැන කිසිත් නැත. ඉන්පසු දොලොස්මාසයක් ශුද්ධවූ ලියැවිලි ගැන ඉගැන්වීම ද තවත් දොලොස් මාසයක් අළුත් ගිවිසුමේ හතරෙන් එකක් ඉගැන්වීම ද තවත් දොලොස් මාසයක් යෝසුවා ගේ මරණය දක්වා වන පැරණි තෙස්තමෙන්තුවේ කතාන්තරය ඉගැන්වීම ද සිදු කළ යුතු යැයි දන්වා ඇත. ස්වභාෂා පාඨ ශාලා වලට ඇතුළත් වූ සිංහල දෙමළ සෑම දෙනෙකුටම මේ මූලික ආගමික පාඨමාලාව අනිවාර්ය විය. ආගමට අනතුරුව සිංහල කියැවීම වාක්‍ය රචනා ලියැවීම කතාන්තර නොහොත් ඉතිහාසය තුළ ප්‍රතිකාල්, ලන්දෙසි සහ ලංකාවේ කතාන්තරය නොහොත් ඉතිහාසය ඉගැන්වීමට ද යොමු කර ඇත.ඊළඟට වැදගත්ම ඉගැන්වීම වූයේ භූමි ශාස්ත්‍රයත් ගණිත ශාස්ත්‍රයත්ය.මේ විෂයයන් සියල්ල වසර තුනහමාරක් තිස්සේ මාසයක්, දෙමාසායක් ,තුන්මාසයක් සහ දොලොස්මාස තුනක් වශයෙන් ඉගැන්වීම ස්වභාෂා පාඨශාලාවල පිළිවෙල විය යුතු බව සෙකරතාරිස් තැන දැනුම් දී ඇත.

           ස්වභාෂා අධ්‍යාපනය දියුණු වත්ම ඉග්‍රීසි බසින් අධ්‍යාපනය දෙන මිෂනාරි පාසල් වල තත්වය වඩා උසස් කොට පවත්වාගෙන ගොස් ඇත. ඔවුන්ගේ විෂය මාලාව පුළුල් විය.ගමේ අයට අකුරු ශාස්ත්‍ර දැනුම සිංහල කියැවීම ලිවීම එකතු කිරීම අඩු කිරීම ආදී සරළ පරාසයක අධ්‍යාපනයක් ලබා දෙන ගමන් පාලකයන් පුහුණු කරන මිෂනාරි පාසල් වල එංගලන්ත අධ්‍යාපනයට සමාන විෂය මාලා පිහිටුවා ලමින් එම ශිෂ්‍යයන් ශක්තිමත් කරන්නට විය.ස්වභාෂා පාඨමාලාවල සිදු වූ එකම වෙනස නම් කුසජාතක කාව්‍යය ,රාජාවලිය , දම්පියාව සහ අත්තනගලු වංශය වැනි  කෘති පරිශීලනයට අවස්ථාව ලබා දීමයි. රජය විසින් පවත්වාගෙන ගිය ස්වභාෂා අධ්‍යාපනය එසේ වූ අතර භික්ෂූන් වහන්සේලා තමන්ට සහ ජාතියට පැමිණි අභියෝගයට වෙනස්ම ආකාරයෙන් සූදානම් වුණි.

       මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙසට  1839 දී රත්මලානේ පරම ධම්ම චේතිය පිරිවෙන බිහිවීය. පසුව එයට සමගාමීව කොළඹ මාළිගාකන්දේ විද්‍යෝදය පිරිවෙනද පිහිටුවන ලදී. මේ අභාෂයෙන් පණ කැවී දොඩන්දූව ශෛල බිම්බාරාමය ආශ්‍රිතව 1856 දී පමණ පිරිවෙනක් ආරම්භ විය . එහි නායකත්වය ගන්නා ලද්දේ පූජ්‍ය උඩුගල්පිටියේ සිරි සුමනතිස්ස නායක ස්වාමීන් වහන්සේ විසිනි. මෙම පිරිවෙනෙහි නියෝජ්‍ය පරිවේනාධිපති ධූරය දැරූ දොඩන්දූවේ පියරත්න තිස්ස නායක ස්වාමීන් වහන්සේ මේ පිරිවෙන් අධ්‍යාපනයෙන් ඇති වූ ප්‍රබෝධයත් දොඩන්දූවේ වෙළෙඳ ප්‍රජාවෙන් ලැබුණු සහයෝගයත් හේතු කොට ගෙන බෞද්ධ දරුවන් විෂයෙහි පාඨශාලාවක් පිහිටුවීම කෙරෙහි උනන්දු විය. පෙර දක්වා ඇති පරිදි ආධාර ලබා දීමට රජය ගත් තීරණය එයට බලපා ඇත. පියරත්න තිස්ස  නායක හිමියන් ගේ ද බලාපොරොත්තුව වූයේ මෙලෙස රජයේ ආධාර ලබන බෞද්ධ පාසල් ආරම්භ කිරීම විය හැකිය.

             මේ අවදියේ දී දෙඩන්දූව කුමාර කන්ද විහාරයේ පුස්කොල ලිවිම පිණිස පැමිණි සිට දාවිත් නම් තරුණයෙක් එහිම පැවැදි වී මිගෙට්ටුවත්තේ ගුණානන්ද නමින් ප්‍රකටව ක්‍රිස්තියානි මිෂනාරි වැඩ කටයුතු වලට එරෙහිව සටනට බැස සිටියේය. 1865 දී ක්‍රිස්තියානීන් සමග බද්දෙගම හා වරාගොඩ හා  පාණදුරේ දී ඇති වූ ප්‍රසිද්ධ වාදයකින් පසුව භික්ෂූන් වහන්සේලා අතර විශාල පිබිදීමක් ඇති විය.මේ ප්‍රබෝධයෙන් ප්‍රයෝජනය ගත් ශෛලබිම්බාරාම විහාරාධිපති පියරත්න තිස්ස නායක ස්වාමීන්වහන්සේ 1869 දී ජින ලබ්ධි විශෝදක  නමින් ප්‍රථම බෞද්ධ පාඨශාලාව  දොඩන්දූව සිය විහාරස්ථානය ආශ්‍රිතව ආරම්භ කරන ලදී. ඉන්පසු 1869 දෙසැම්බර් මාසයේ දී පාණදුර උපාධ්‍යා නමින් තවත් පාසලක් ආරම්භ කල නමුදු ආණ්ඩුව මගින් ඒවා ලියාපදිංචි කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී. මින් පසු නොබැස උපක්‍රමශීළීව කටයුතු කල පියරත්න තිස්ස නායක හිමියන් රොබින්සන්  ආණ්ඩුකාර තැන දොඩන්දූවට කැඳවා පාසල පෙන්වා අනුග්‍රහය ලැබ ගෙන ලියාපදිංචිය නිම කිරීමට කටයුතු කලේය.ඉන්පසු අම්බලන්ගොඩ පටබැඳිමුල්ලේ කතළුවේ හා අහංගම දී තවත් පාසල් තුනක් විවෘතත කළේය. එහෙත් ආණ්ඩුවේ වාර්තා අනුව 1880 වන විටත් ආධාර ලබන පාසල් වශයෙන් ක්‍රියාත්මකව තිබුණේ කොරතොට හෝමාගම හඳපාන්ගොඩ වලහේපිටිය නම් පාසල් හතර පමණකි.ඒ අනුව බලන කල්හි පෙනෙන්නේ ප්‍රථම බෞද්ධ පාසල බෞද්ධ වීම නිසාවෙන්ම ලියාපදිංචිය ප්‍රමාදව තිබූ බවයි.     

       පියරත්න තිස්ස නායක හිමියන් ගේ පාසල් ක්‍රමය සහමුලින් ම බෞද්ධ අධ්‍යාපන ක්‍රමයක් විය. අකුරු ශස්ත්‍රය ඇරණු කොට උන්වහන්සේගේ විෂය මාලාවට බෞද්ධ අධ්‍යපන ක්‍රමවේදයක් ඇතුළත් විය. එහි පළමුවරට තිබුණේ පළමුවන පාඩම් පොතයි. දෙවනුව බුද්ධ වන්දනාවත් තෙවනුව සරණත්තය දීපනී නම් ග්‍රන්ථයත් සිවුවනුව ජිනධර්ම විකාශිනී නම් ග්‍රන්ථයත් පස්වෙනුව සෙය්‍යාර්ථ දීපනී නම් ග්‍රන්ථයත් ඇතුළත් වූහ. මෙයින් සරණත්තය දීපනී නම් ග්‍රන්ථයෙන් සරණාගමන ආනිශංස ප්‍රකාශ කිරිමත් ජින ධර්ම විකාශිනීය සරණාගමනේ පටන් ප්‍රාණඝාතාදී අකුශල කර්මයන්හි යෙදීමෙන් ලැබෙන කර්ම විපාකය දැක්වීමටද සිගාලෝවාද සූත්‍රයෙන් දැක්වෙන සතර කර්ම ක්ලේශයන් සතර අගති ආදියද මව්පිය ගුරුවර ආදීන් කෙරෙහි දරුවන් දැක්විය යුතු ගෞරවාදරය ආදියද සරලව විස්තර තර තිබුණි. ‍ස්‍යොර්ථ දීපනියෙහි බුද්ධ චරිතය සවිස්තරව ද චතුරාර්ය සත්‍යය ආදී ධර්ම විභාගය ද බෞද්ධ ගුණ ධර්ම වගා කිරීමෙන් මෙලොව පරලොව වැඩ සාදන අයුරුද තුන් සූත්‍රය හා එහි සරල අදහස් අන්තර්ගතව තිබුණි.මේ තත්ත්වය එකල හැටියට බෞද්ධ දරුවෙකු බිහි කිරීමට ප්‍රමාණවත් පරිදිම විය.මිථ්‍යා දෘෂ්ටිකයන්ට සිංහල කියවීමට හා ලිවීමට බෞද්ධ පූජකයන් විසින් වඩාත් හොඳින් උගන්වනු ලැබේ යයි 1833 දී ලංකාවට පැමිණි කොල්බෘක් කැමරන් කමිටුව ඉදිරියේ ආච්ඩිකන් වරයා කළ ප්‍රකාශය මෙහිදී සිහිපත් වේ.බෞද්ධ දරුවන්ට සුදුසු අධ්‍යාපනය කුමක්දැයි දන්නේ උගත් නැණවත් භික්ෂූන් වහන්සේලා පමණකි.දශක කීපයකට පසුව පියරත්න තිස්ස නායක හිමියන් අතින් එය නැවත ප්‍රතිෂ්ඨාපනය විය.එය එසේ වුවද කර්නල් ඔල්කට් තුමා පැමිණීමත් සමග මෙකී බෞද්ධ පාසල් ක්‍රමය වෙනස් වී පරමවිඥාණාර්ථ පාසල් ක්‍රමයක් ස්ථාපිත විය. ඒ ක්‍රමය රජයේ අධ්‍යාපන ක්‍රමය අනුගමනය කළ අතර ස්වභාෂා අධ්‍යාපනය තුළ පැවති විෂයමාලා ක්‍රමානුකූලව රටේ පාලන පැලැන්තියට අවශ්‍ය ලිපිකරුවන් සහ වෙනත් වෘතිකයන් තනන ව්‍යුහයක් බවට පත් විය.කන්නන්ගර මැතිතුමාගේ නිදහස් අධ්‍යාපනය තුළ ඇති කළ පරිවර්තනය වනාහි ඉන් මිදීමට ගත් උත්සාහයකි. නමුත් එය අසාර්ථක විය.වර්තමානයේ දී සහමුලින්ම කණපිට හරවන්නට සූදානම්ව සිටින්නේ මෙම ක්‍රමය වුවද ඉන් ජනිත වන්නේ ද විදේශීය අච්චුවක  ඉගැන්වීම් ක්‍රමයක් බව පැහැදිලිය.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

සියම් උපසම්පදාව සමග බැඳුණු විශේෂිත ස්මාරක

 

                                     .

          දෙදහස් පන්සීයක ලිඛිත ඉතිහාසයක් ඇති සිංහල රාජවාලියේ අසිරිමත්ම සිදු වීම වනුයේ මහින්දාගමනයට රාජ්‍ය අනුග්‍රහය හිමි වීමයි. ලක් බුදු සසුන පිහිටුවීම ත් එතැන් පටන් සිංහල නරපතියන් විසින් මෙම ශාසනය දිවි දෙවනි කොට ආරක්ෂා කරගැනීමට කටයුතු කිරීමත් නිසා ආසියාකරයේ ථෙරවාදී භික්ෂූන් ගේ කේන්ද්‍රස්ථානය ලෙසට ලංකාව පත් විය. වර්ෂ 1505 වන තෙක් නොයෙකුත් සතුරු ආක්‍රමණ හමුවුවේ වුවද අඛණ්ඩව අවිච්ඡින්නව පැවති සම්බුද්ධ ශාසනය  පරංගින් ලංකාවට  සැපත් වීමෙන් පසු බලවත් සේ දුර්වල විය. සිංහල කුමාරවරු සහ රදළයන් පර සමය ගැන්වීමද විහාරස්ථාන සුණු විසූණු කර දැමීම ද  මිෂනාරීන් විසින් ආගම පැතිරවීමෙන් ද ශාසනයට ලැබුණු රාජ්‍ය අනුග්‍රහය ක්‍රමානුකූලව ඉවත් විය. කෝට්ටේ යුගයේ අවසාන සමයේ සීතාවක රාජසිංහයන් ශිව සමයේ පිහිටීම නිසා භික්ෂූන් විශාල පිරිසක් ඝාතනයට ලක් විය. දළදා වහන්සේ පරංගින් ගෙන් බේරා ගැනීමට සපරගමුවේ දෙල්ගමුවට වැඩම වන්නට සිදු විය. මේ තත්වය මත හුදකලා වු භික්ෂූන් වහන්සේලා වෙනුවෙන් වාර්ෂික උපසම්පදා කර්මය සිදු කිරීමේ බලවත් බාධා එල්ල වන්නට ඇත. පළමු වන විමල ධර්ම සූරිය රජු විසින් නව රාජධානියක් උඩරට ඇති කර ගත් පසු නැවත උපසම්පදාව පිහිටු වීමට කටයුතු කළද එය වැඩි කළක් නොපැවතියේ රටේ සතුරු ආක්‍රමණ බලවත් වූ හෙයිනි. අනතුරුව දෙවන විමලධර්ම සූරිය රජු ද රක්ඛංග දේශයෙන් උපසම්පදාව ලබා ගැනීමට දොඩම්වල මුදියනන්සේ ගේ නායකත්වයෙන් දූත කණ්ඩායමක් පිටත් කර හැරියහ. ඔවුනට දැන ගැන්මට හැකි වූයේ එහි උපසම්පදාව පවතින බව පමණකි.අනතුරුව විජයරාජසිංහ රාජ්‍ය කාලය තුල දොරණෑගම මුහන්දිරම් රාළ සහ මාතර රාළ ඇතූල කණ්ඩායමක් පිටත් කර හැරිය නමුදු නැව මුහුදු බත් වූයෙන් වෑයම අසාර්ථක විය..මේ කාලයේ ශාසනය ආරක්ෂා කරගනිමින් විහාරස්ථාන වල වැඩ වාසය කරන ලද්දේ ගණින්නාන්සේ නමින් දක්වන  පිරිසකි.

         කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ රාජ්‍ය කාලයේ දී සිල්වත් සමාගම යනුවෙන් ප්‍රසිද්ධව සිටි භික්ෂූ පිරිසක් සැබෑ ධර්මය පිළීබඳ අවදියෙන් තැන තැන දේශනා පවත්වමින් සිටි සමයේ රජුගේ හිත දිනාගැනීමට සමත් විය. එහි ප්‍රධානත්වය ගත් වැලිවිට සරණංකර නම් භික්ෂුවක් නිලමේ වරු මෙහෙයවා සියම් දේශයෙන් උපසම්පදාව ගෙන ඒමට වෑයමක් දැරීය. විල්බාගෙදර රාළ පට්ටපොළ මොහොට්ටාල ඇල්ලෙපොළ මොහොට්ටාල  ආයිත්තා ලිද්දේ මුහන්දිරම් ඊරියගම මුහුන්දිරම් යන මේ පිරිස ත්‍රිකුණාමල වරායෙන් නැව් නැගී සියම් දේශයට පිටත්ව ගියහ. ඔවුහු  බලවත් පරිශ්‍රමයක් යොදා ලන්දෙසි නැවකින් සියමට ළඟා විය. සියමත් ලංකාවත් අතර දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ බලවත් සම්බන්ධයක් තිබුණි. සියම් කුමරුවෙකුට කීරවැල්ලේ පරපුරෙන් කුමාරියක පවා සරණ පාවා දුන් බව ජන ප්‍රවාදයේ සඳහන්ය. මෙකල සිටි සියම් රජු ශ්‍රද්ධාවන්තයෙකි. ඔහු මේ දූත පිරිස ආදරයෙන් පිළිගෙන නවාතැන් සලස්වා එරට වැදගත් සිද්ධස්ථානයක් වන සච්චබද්ධ පර්වතය පාමොත් ප්‍රභාත් විහාරය ඇතුළු සිද්ධස්ථාන කීපයක්ම වන්දනා කිරීමට අවස්ථාව සලසා දුන්නේය.

අනතුරුව සියම් රජු විසින් සපයා දුන්  නැව ගඟ දිගේ යාත්‍රාකොට  සියම් වරායට සේන්දු වූ නමුත් නැව දුර්වල විය.  නැවේ දුරුවලතා හේතු කොට ගෙන දූත පිරිසද සියම් භික්ෂුන්ද අධෛර්ය වූ බව පැවසෙයි. කෙසේ වුවත් විල්බාගෙදර රාළ ගේ අප්‍රතිහත ධෛර්ය නිසා ලන්දෙසීන් සමග කතිකා කොට යළි නැවක් ලබා ගත් නමුදු එයද අබලන් විය. කෙසේ හෝ නැවතත් උත්සාහ වන්ත වී ලන්දේසීන් සතු මස්කාබෙල් නම් විශාල නැවකට ගොඩ වීමට ඔවුන්ට අවස්ථාව හිමි විය.  

 

     සියම් දේශයෙන් පිටත් වූ උපසම්පදා භික්ෂූන් අතර සියම් උපාලිථෙර, ආර්ය මුණි ථෙර ,ඉන්ද්‍රසුවණ්න ථෙර ඇතූළු භික්ෂූන්වහන්සේලා විසිඑක් නමක් ද සාමණේරයන් වහන්සේලා හත් නමක්ද උපාසකයෙකුද විය.එසේම ප්‍රසුදන්ත මේස්ත්‍රී ඇතූළු ඇමතියන් පස් දෙනෙකුද මේ ගමනට එක් වී තිබුණි.මේ ගමන පිටත් වීමේ දී බලවත් ශ්‍රද්ධාවෙන් යුක්ත වූ සියම් රජු සතූටු කදුළු වැගිරවූ බව දැක්වෙයි. සියමෙන් පිටත් වූවන් අතර වූ  පට්ටිපොළ මොහොට්ටාල අතරමගදී  මරණයට පත් විය.ඉන්පසු සින්න පට්ටනමට පැමිණි කල්හි විහාල සුළි කුණාටුවක් නිසා නැවු ගණනාවකට අලාභ හානි විය. කෙසේ වෙතත් මේ කිසිම විපතික් අධෛර්ය නොවූ විල්බාගෙදර රළ ලන්දෙසි කොටුවට ගොස් නිරන්තරයෙන් සාකච්ඡා වට කීපයක් පවත්වා එකඟතාවකට පැමිණියේය. පෙර කී පරිදි මස්කාබෙල් නම් නැවෙන් පිටත් වීමට ප්‍රථම  විල්බා ගෙදර රාළ සීනයක් දුටුවේය. මේ සීනය තෙරුම් කර ගැනීමෙන් පසු ඔහු සතුටු වූයේ තමන්ගේ කාර්යය ඒකාන්ත වශයෙන් සඵල වන බව  ඒ සීනයෙන් පෙන්වා දුන් බැවිනි.  මේ කාලයේ මුහුදු ගමන් අතිශයින් භයංකර විය. වීහාල නෞකාවකට ඇරෙන්නට කුඩා යාග්‍රා සුළි කණාටු වලට ඔරෙත්තු නොදුන්නේය. ඒ නිසා ලන්දේසීන් සපයා දුන් විහාල නෞකාව ගමනට පිරිමැසුණේය.බෙතාවියෙන් පිටත් වූ දූත පිරිස නොයෙකුත් වරායන් වල නවත්වා  දීර්ඝ  මුහුදු ගමනකින් පසු වර්ෂ 1753 මැයි මසයේ 14 දින දී ත්‍රිකුණාමල වරායට සැපත් විය.ත්‍රිකුණාමලයට වාරකන් ලබන්නේ වසර අවසාන වන විටය.එවිට ගෝකණ්න තිත්ථ උතුරු වරායට යාත්‍රා ගොඩ බැස්සවිය නොහැකිය. මැයි මාසය වන විට මුහුද සන්සුන්ය. ඒ නිසා මේ භික්ෂු පිරිස ගෝකණ්න තිත්ථ දකුණු වරායා නොහොත් වර්තමාන ලන්දේසි බොක්ක වෙත පැමිණියහ.

          මේ කාලයේ  මහ අදිකාරම් ධූරය දැරූවේ ඇහැලේ පොළ අදිකාරම්ය. නැව නිරුපද්‍රිතව ත්‍රිකුණාමලයට ගොඩ බට බව ආරංචි වූ කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහයන් ඇහැලේ පොළ අදිකාරම ප්‍රමුඛ ඉහළ නිළධාරින් පිරිසක් ත්‍රිකුණාමලයට පිටත් කර හැරීය. ඔවුහු එහි පැමිණ නැවේ සිටි භික්ෂුන් ඇතුළු සිංහල දූත පිරිස පොරොත්තුව ගෝකණ්න තිත්ථයේ මුහුදු ගල් පරය අසළ බලා සිටියහ. නැව වරාය බොක්කේ ගැඹුරු හරියේ නවත්වන ලද අතර භික්ෂූන් වහන්සේලා වරින් වර ගල් පරය අසලින් වැල්ලට ගොඩ විය. ඉන්පසු සන්සුන් ගමනින් ත්‍රිකුණාමලය වරාය අසල සිට ඉතා නුදුරු ව තිබූ වන ගොමුවකින් ගැවසී ගත් නමුත් එළි පෙහෙළි වූ තිබූ රම්‍ය භූමියකට සැපත් විය. තාවකාලික ව කූඩාරම් ගසා  ඒ ස්ථානයේ භික්ෂූන් වහන්සේලාට විවේක ගැනීමට සලස්වා තිබුණි. සියම් උපාලි ථෙර ඇතළු විසි එක් නමද රාජ්‍ය දූත පිරිසද ඉතාමත් ගෞරවයෙන් පිළිගත් අහැලේපොළ මහ අදිකාරම දාන මනාදියෙන්ද රස මසුවුලෙන්ද සතප්පවා භික්ෂූන් වහන්සේලාගෙන් පිරිත් දේශනා සහිත ආශිර්වාද ලබා ගත්හ. මේ අවස්ථාවෙන් පසුව මෙම පුණ්‍ය භූමිය වටා බෝධීන් වහන්සේලා සතර නමක් රෝපණය කර අතැයි දැක්වේ.අනතුරුව මේ භික්ෂූහු පා ගමනින්ම සෙංකඩගල මහනුවර බලා පිටත් වූහ.සියම් මහ රජු විසින් ලබා දුන් ධර්ම ග්‍රන්ථ හිස උඩ තබා මහත් ගෞරවයෙන් වඩම්මන ලදහ.තෑගි භෝග දළදා වහන්සේට පූජා දි සත්කාර ඇතූළු සියල්ලම මෙසේ ගෙන යන ලදහ. ඒ ගමන් අතරමග විවේක  ගැනීමටද නවාතැන් සපයා දීමටද ඇරණු පිරිසක් ඒ වින විටද සූදානම් කර තිබුණි.සතිදෙකතුනකින්  පසු මහනුවර මල්වතු මහා විහාරයට පැමීණි භික්ෂූන් වහ්නසේලා එහි නවාතැන් ගත්හ.රාජ්‍ය දූත පිරිස බෝගම්බර නවාතැන් ගත්හ. ඉන්පසු ඇසළ මාසයේ දී සිංහල භික්ෂූන් වහන්සේලා ගේ උපසම්පදා කටයුතු ආරම්භ කළ බව දැක්වෙයි.       

 

 

       

 

      ත්‍රිකුණාමලයේ වර්තමාන ලන්දේසි බොක්කේ ගල් පරය අසළ වරාය මේ රටේ බෞද්ධයන්ට ඉතා වැදගත් ස්ථානයකි.ලන්දේසි කොටුව පැවති යුගයේ දී මෙම ගල්පරයට වැලි වැටිය දිගේ ඇවිද යා හැකි විය.ඒ බවට සිතියම් සාක්ෂි වෙයි. ඒ නිසාම සියම් උපසම්පදාවෙන් පසුව ගල් පරය පෙනෙන තෙක් මානයේ බෝ අංකුරයක් රෝපණය කර බෝධිඝරයක් ද සාදවා සියම් බුදු පිළිමයක් තැන්පත් කර තිබෙන බව ජනප්‍රවාද ගතය.වර්ෂ 1951 වර්ෂයේ දී මෙම බෝධිය අසළ පොල් අතු සෙවිලි කළ  ගොඩනැගිල්ලක් ස්ථාපිත කොට ත්‍රිකුණාමලයේ පළමු දහම් පාසල බිහි කිරීමට අමරපුර නිකායේ මූල වංශික පාර්ශවයේ පූජ්‍ය බලපිටියේ ශාන්ත හිමියන් කටයුතු කර ඇත. බලපිටියේ ශාන්ත හිමියන් ගේශිෂ්‍ය පූජ්‍ය මිහිඳුපුර මහිනිදවංශ හිමියන් සහ වෙල්ගම් විහාරයේ විහාරාධිපති අම්පිටියේ ශිලවංශ තිස්ස හිමි දෙපළ උපසම්පදා කරන ලද්දේ 1974 වර්ෂයේ අගෝස්තු 01 දා පෙර සඳහන් කළ ගල් පරය මස්ථකයේ දීය. එතැන් පටන්  උපසම්පදා කර්මය සහ පොහෝ කර්ම කිරීම උදෙසා මෙම ගල් පරය වෙත ප්‍රවිශ්ඨ වීමට එම භික්ෂූන් වහන්සේලා කටයුතු කර තිබේ.1987 වර්ෂයේ දී ඉන්දියන් හමුදාව කඳුවුරු බැඳි කල්හි දහම් පාසල් ගොඩනැගිල්ල ද බලෙන්ම ඔවුන් සතු කරගෙන ඇත. ඉන්පසු දහම් පාසල පැවැත්වීම නතර විය.අනතුරුව 2004 වර්ෂයේ දී ඇතිවූ සුනාමි ව්‍යසනයේ දී දහම් පාසල් ගොඩනැගිල්ල බිමට සමතලා වී විනාශ වී තිබේ.නමුත් බෝධීන් වහන්සේ නිරුපද්‍රිතව වෙරළාසන්නයේ වැඩ සිටින අතර සෑම බෞද්ධයෙකුම එහි පැමිණ වන්දනාමාන කරමින් ආහිර්වාදය ලබා ගනිති.. 2009 වර්ෂයේ  මාර්තු මස 13 වන දින දී බෝගස් හතර පුණ්‍ය භූමියෙහි වැදගත් කම සලකා  1593 අංකය යටතේ ගැසට් පත්‍රයකින් පුරාවිද්‍යා රක්ෂිතයක් කර ඇති අතර වැල්ලේ බෝධින් වහන්සේ සහ බෝගස් හතර සියම් උපසම්පදාව පිළිබද වැදගත් ස්මාරකයන් විලසට ජනාදරයට පත් වී තිබේ.බෝ ගස් හතරත් වැල්ලේ බෝධීරාජ විහාරයත් අතර භූමියෙහි පැවති ජනාවාස ලක්ෂණයන් මත වළන් කටු පබළු චීන මැටි බඳුන් රැසක් පසුගිය කාලයේ සම්මුඛ වී ඇත. මේවායේ  පුරාවිද්‍යා ගවේශණ ගැඹුරට සිදු නොකළ තරම්ය. කෙසේ වෙතත් දහ අට වන සියවසේ සිදු වූ උපසම්පදා කර්මය හා බැඳුණු වැදගත් පුරාවෘත්ත සමගින් මේ කලාපය ත්‍රිකුණාමල වාසී බෞද්යන්ගේ හදවත් වල වැජඹෙයි.එය ඔප් නැන්වීම සැමදෙනගේම වගකීමයි.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

විශ්‍රාම වැටුප් ,පොලිස් බෑන්ඩ් උපහාර ලැබූ නායක්කර් පරපුර

 

                         

              ලංකා රාජාවලියේ අවසන් රජු 1815 දී ඉංග්‍රීසි හමුදාව විසින් අත්අඩංගුවට පත් කරගෙන පසුව වෙල්ලෝරයට පිටුවහල් කර තිබේ.අනතුරුව එම නායක්කර් පරපුරෙන් පැවතෙන එකසිය පනස් හතර දෙනෙකු නඩත්තු කිරීමට විශ්‍රාම වැටුප් ද ගෙවා තිබෙන බව පැහැදිලිය.1818 දී ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුවට විරුද්ධව ඌව වෙල්ලස්සෙන් ඇරඹි විමුක්ති අරගලයෙන් පසු අත් අඩංගුවට පත් පිළිමතලව්වේ  ඇතුළු විසිහතර දෙනෙකු මුරිසියට පිටුවහල් කර තිබෙන අතර ඔවුන් ගෙන් ඇතැමෙක් 1832  ක වන විට ආපසු ලංකාවට පැමිණියහ. එහෙත් මේ රදළවරු වෙනුවෙන් ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුව විශ්‍රාම වැටුපක් අනුමත කලේ නැත. ඉතිහාසයේ සැඟව ගිය මෙම පුවත අනුව නායක්කර් පරිඡේදය අවසන් නොකර නඩත්තු කිරිමට ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුවට හේතු තිබුණා විය හැකිය.

       සිංහල රාජාවලියේ අවසාන  රජු ලෙසින් සැළකෙන වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහයන් හට රජකුල දරුවකු නොසිටීම නිසා රජුගේ නායක්කර් මෙහෙසියගේ සහෝදර විජය බල මහා රාජයන් සිංහාසනයට තෝරා ගැනීම පිළිබඳ කතාව මෙරට ඉතිහාසයේ ඛේදවාචකයක් වෙයි.මෙම අර්බුදය හට ගැනෙනුයේ පළමුවන විමලධර්මසූරිය රජුගෙන් පසු බලයෙන්ම සිහසුනට පත් රදළයෙකු වූ සෙනරත් කුමරු නිසාය.විමලධර්මසූරිය රජුගේ බිසව වූ කුසුමාසන දේවිය කීරවැල්ල පරපුරට ඥාතිත්වය සහිත ලේනව කුමරියකි.සෙනරත්ගේ රාජ්‍ය පදවිය තහවුරු වන්නට නම් ඇය අග බිසව විය යුතුය.කුසුමාසන දේවිය සමග විවාහ වීමේ අභිප්‍රායෙන් පැමිණි ඌවේ වීදිය බණ්ඩාරයන් මරා දැමූ සෙනරත් කුසුමාසන කුමරියගේ ඇවැස්ස මස්සිනා වූ දෙනවක මායාදුන්නේ රටින් පළවා හැරියේය.මේ නිසා දුබල වූ  කුමරිය ලබා  ගැනීමට සෙනරත්ට හැති විය.එහෙත් රාජ්‍යත්වය තවදුරටත් තහවුරු කර ගැනීමට නම් එනම් දළදා වහන්සේ සමග තිබෙන රාජ්‍ය සම්බන්ධය තහවුරු කර ගැනීමට නම් කිරවැල්ල කුමරියක් ලබා ගත යුතුව තිබුණි. සෙනරත් ගේ නොපණත්කම් සහ රදළයෙකු වීම නිසා හිරිපිටියේ දිවන රාළ එයට කැමති නොවීය.මින් කිපුණු සෙනරත් දළදා භාරකාරිත්වය කීරවැල්ල පරපුරෙන් ඉවත් කර ඒ පරපුරට ඥාති සබඳකම් තිබෙන අස්ගිරිවිහාර වාසී ස්වාමීන් වහන්සේලා වෙත පැවරීය.මේ සම්බන්ධ පුවත පූජ්‍ය කිරිඇල්ලේ ඥාන විමල හිමියන්ගේ සපරගමුවේ පැරණි ලියැවිලි ග්‍රන්ථයේ සඳහන් වෙයි.

          අග බිසව තනතුරට ගැලපෙන කීරවැල්ල සහ ලේනව පවුල් වල රාජකීය කුමරියන් නොමැතිවීම නිසා දෙවෙනි රාජසිංහයන් සමයේ ද ඉන්පසු වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ සමයේද මදුරාවෙන් බිසෝවරුන් ගෙන ඒමට කටයුතු පිළීයෙල කෙරිණ. හුලංගමුවේ මුදලි ඇතුළු රාජ දූතයන් එහි යන කල්හි එහි සිටි විජය රංග චෙක්කනාථ රජු  උපහාසයෙන් විමසා සිට ඇත්තේ  ඥාති සම්බන්ධකම් පැවැත්වීමට ඔබලාගේ රජු අපගේ කුලයේ අයෙක් ද යන්නයි . අනතුරුව රජුට නෑකම් කියන දුගී නායක්කර් පවුලක එනම් පිට්ටි නායක් පරපුරේ තරුණියක් සම්බන්ධ කරගෙන රජු වෙත යැවීමට දූතයන්ට සිදු විය.මේ තත්වය මත රජු රැවටීමට පත් වූ අතර නායක්කර් ඥාතීන් විශාල ප්‍රමාණයක් රජවාසල අරක්ගත්හ. අවසානයේ රදළ කුමරියකට දාව ඉපැදුණු උනම්බුවේ බණ්ඩාරයන්ට රජකම හිමි නොවුණු අතර මදුරාවෙන් පැමිණි නායක්කර් කුමරියගේ සහෝදරයාට( මරුමක්කථායම් නීතිය අනුව ) රජකම හිමි විය.මේ පරිවර්තනය තුළ සිංහල රාජවාලියේ පමණක් නොව සිංහල රාජධානියේ ද අවසානය සිදුවන්නට තරුණු පෙළ ගැසුණි .ලක්දිව අවසාන රජු වශයෙන් සැළකෙන කන්නසාමි නොහොත් ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ ජීවග්‍රහයෙන් අල්වා ගත් ඉංග්‍රීසි හමුදාව රජු ඇතුළු ඒ යුගයේ වරින්වර ලංකාවට පැමිණි නායක්කර සනුහරයම රටින් පිටුවහල් කරලීය. එයට හේතු වූයේ ඉංග්‍රීසින් සමග වූ ගිවිසුම ප්‍රකාරව එය කළ යුතු වූ බැවිනි.නමුත් යම් කිසි පිරිසක් ද මෙහි ඉතිරි වී සිටියහ.

     ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුවේ  සිරකරුවෙකු ලෙසට මාස දහයක පමණ කාලයක් කොළඹ කොටුවේ සිර අඩස්සියේ සිටිමට   රජුට සිදුවිය. රාජසිංහ   රජුගේ කුලය වන විෂ්ණු නම් කුලයේ ජනයා මදුරාවේ සිටි බැවින්   එහි යැවීමට තීරණය  කරගෙන තිබුණද පසුව එම තීරණය වෙනස් විය.  අවසානයේදී රජුව වෙල්ලෝරයට යැවීමට තීරණය විය. බොම්බායේ වරායේ තිබුණු කොන්වෝලිස්  නම් වූ නැව ඒ සඳහා යොදා ගැනීමට තීරණය කෙරුණි.1815 දෙසැම්බර් මස 27 වන දින  කොන්වෝලිස් නෞකාව බොම්බායේ සිට ලංකාව වෙත නාවික ගමන ඇරඹීය.1816 ජනවාරි අග වන විට නෞකාව කොළඹ වරාය වෙත සේන්දු  විය.රාජසිංහ රජු සහ බිසෝවරුන් කොළඹ කොටුවේ ඔවුන් සිටි නිවසට සමුදී  1816 ජනවාරි 24 වන දින කොන්වෝලිස් නෞකාව වෙතට ගෙන ගිය අතර  ඒ සඳහා ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජුට ආණ්ඩුකාරවරයාගේ නිල අශ්ව රථයත් බිසෝවරුන්ට දෝලා කිහිපයකුත් බ්‍රිතාන්‍ය රජය සපයා ඇත. 1816 ජනවාරි 24 වන දින වෙල්ලෝරයට ළඟ වූ රජු ඇතුළු පිරිස 1832  දක්වා එහි ගත කර ඇත. රජු පිටුවහල් කළද  බිසවගේ ඥාතීන් ලංකාවේ ඉතිරි ව සිටියහ.

         වේලෝරයට පිටුවහල් කරන ලද ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ ඇතුළු නායක්කර් සනුහරය අභාවයට පත් වූ පසු ඔවුන්ගෙන් පැවතෙන්නන් පිළිබඳ ප්‍රශ්ණයට ද ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුවට මුහුණ දෙන්නට සිදු විය.එක් පැත්තකින් ඒ නායක් පෙළපත ඉංග්‍රීසීන්ට වැදගත් විය. මන්ද සිංහල රාජවලියේ කුමාරයෙකු නැවත මතුවී රාජ උරුමය සඳහා ඉදිරිපත්ව සංවිධානය වනු  ඇතැයි යන බියක් ඔවුනට තිබුණි. 1871 දී සර් ජෝන් ඩග්ලස් විසින් මොවුන් පිළීබඳව වාර්තාවක් සකස් කර පළ කර ඇත.ඒ අනුව   ඒ පිරිසට විශ්‍රාම දීමනාවක් ගෙවීමට කළ තීරණය අනුව වර්ෂ 1820 දක්වා එය සිදු කර තිබේ. ඉන්පසු 1929 වසරේ දී තේරීම් කාරක සභාවක් පත් කර විශ්‍රාම දීමනාව යාවත්කාලීන කිරීමට  තීරණය කර තිබේ.මේ තත්වය විසිවන දියවසේ මුල් දශක කීපය දක්වාම සිදුව තිබේ. අනතුරුව සාකච්ඡා වාර අටකින් පසු  1929 මාර්තු 15 දින වාර්තාව නිකුත් කර තිබේ.එවකට රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභාවේ කටයුතු කළ ඩී.පී. බ්‍රයන් මහතාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් ඊ.ඩබ්. පොරේරා සී.ඩබ්.ඩබ්. කන්නන්ගර  ඊ.ආර්. .තම්බි මුත්තු  පී.බී. රඹුක්වැල්ල ඩී.බි. ජයතිලක සහ කේ නටේසන් අයියිර් යන මන්ත්‍රීවරුන්ගෙන් සමන්විත තේරීම් කාරක සභාවක් පත් කර මෙම විශ්‍රාම දීමනා ගැන නැවත සමාලෝචනයක් සිදු කර තිබේ. ඒ අනුව.

විවාහ දීමනාව වශයෙන් රුපියල් දහසක් ද  උත්සව දීමනාවක් ද මරණයක් සිදු වූ පසු සොහොන් කිරීමේ දීමනාවක් වශයෙන් රුපියල් පන්සියක් ද ගෙවීමට තීරණය කර ඇත. කිසි ලෙසකින් වත් එම සීමාව ඉක්මවිය නොහැකි බවට ද නිර්දේශ විය. එසේම මරණයකදී පොලිස් බෑන්ඩ් කන්ඩායමක් සාභාගි කරවීමේ පහසුකම්  නවතා තිබේ.දරුවන්ට සහ මුණුපුරන්ට අධ්‍යාපන දීමනාවක් ගෙවිය හැකි බව එහි දී සම්මතයක් ඇතිව තිබේ.

මේ පිළීබඳව සම්පූර්ණ වාර්තාවක් ව්‍යවස්ථාදායක මණ්ඩලයේ 1929 සැසි වාර්තාවේ දක්වා තිබේ. මෙම වාර්තාව සකසන කාල වකවානුව වන විට 1920 දක්වා නායක්කර් පවුල් වල සමාජිකයන් විශ්‍රාමිකයන් ලෙසට සළකා එම්. ආර්.කේ. පී. වෙන්කටසාමි රාජා ට රුපියල් 164 ශත අටක් ද රාම ක්‍රිෂ්ණ රාජාට  රු1470 ක් ද  සුබ්‍රමනි රාජාට රු. 735 ක් ද කීර්ති චම්පල රාජාට රු. 928 ශත 10 ක් ද  ටි වර්ධරාජාට රු.1330 ක් ද  සන්තානා රාජාට රු. 420 ක් ද  වෙන්කටච්චි අම්මාල්ට  රු.1575 ක් ද ලක්ෂ්මී දේවී අම්මාල් ට රු. 525 ක් ද දොරේසාමි  රාජාට රු. 1470 ක් ද  මුත්තුක්‍රිෂ්ණ අම්මාල්ට  රු.1050 ක් ද  වෙන්කට නරසිංහම්ල රාජාට රු.1190 ක් ද සී.කේ.නරසිංම්ල රාජාට රු. 420 ක් ද  බන්ගරු දොරෙයිට රු.420 ක් ද  රාමචන්ද්‍ර රාජාට රු. 420 ක් ද  කන්නසාමි රාජාට රු. 420 ක් ද  රංගසාමි නයිදුට රු. 420 ක් ද ගෙවා තිබේ.1948 වසරේ රට නිදහස් කොට ස්වදේශිකයන්ට භාර දෙන කල්හි  පෙර සිටි රාජ උරුමය සහිත සිංහල කුමාරවරුන් පිළිබඳව ආණ්ඩුව විමසිල්ලක් දක්වා ඇති අතර ඔවුන් සැඟවී ඇති බව සැක හැර දැනගෙන ඉංග්‍රීසීන්ට හීලෑවූ ඔවුන් අනුව ගමන් කළ හැකි ඉංග්‍රීසි අධ්‍යාපනය ලබා ගත් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය තුළ කටයුතු කරන පිරිසකට රට භාර දි තිබේ.මේ වන විට ශ්‍රී වික්‍රම රජුගේ බිසවගේ ඥාතීන් පිරිසක් මහනුවර දෙයියන්නේ වෙල ජීවත් වන අතර මුරිසියට යැවූවන්  ගෙන් පැවත එන්නන් එහි ජීවත් වෙයි.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

               

.