පිවිසිය

ආයුබෝවන්!
තෙරුවන් සරණයි,

වරින් වර පුවත් පත් වල සහ වාර ප්‍රකාශනයන් හි පළ වූ මාගේ ලිපි සමුච්චය මෙම බ්ලොග් අඩවියෙහි ඇතුලත්ය. ඉතිහාසය පුරාවිද්‍යාව සිංහල ගොවිතැන වාස්තු විද්‍යාව වැනි විෂයන් අරභයා සංග්‍රහ කරන ලද මෙම ලිපි එක් තැනක ගොනු කොට තැබීමෙන් පාඨකයා හට පහසුවක් සැලසීම මෙහි අරමුණය. එයට අමතරව විවිධ කේෂ්ත්‍රයන් හි කරුණු ඇතුලත් නව ලිපි ද මෙයට එක් කරමි.
වසර දෙදහස් පන්සීයයකට වඩා එහා දිව යන ඉතිහාසයක් ඇති ජාතියක් වශයෙන් අපගේ පාරම්පරික උරුමයන් හි සුරැකියාව මුල් කොට මෙම සියලු ලිපි සම්පාදනය වේ. මෙහි අඩංගු කරුණු සහ පාරම්පරික දැනුම උපුටා ගැනීමට අවසර ඇත. එහෙත් එය ජාතියේ උන්නතිය වෙනුවෙන් පරිහරණය කරන්නේ නම් මාගේ ව්‍යායාමය සඵල වූවා වෙයි.
ඉතිහාසයේ ජාතිය හමුවේ පැවති අභියෝග රැසකි. ඒවා සියල්ලටම අප සාර්ථකව මුහුණ දුන්නෙමු. අද දින ද එය එසේ විය යුතුය. සිංහල බෞද්ධ සංස්කෘතියෙහි හරය මැනවින් වටහා ගෙන නැවතත් ඒ අභිමානවත් මහා සම්ප්‍රදාය තහවුරු කරලීමට සැවොම ‍එක්වෙමු.

Saturday, October 24, 2020

ග්‍රාමීය වැව් සහ පද්ධති යලි නගන්නේ කෙලෙසකද

                   

         රට පුරා පවතින විනාශයට පත් වැව් පන්දහසක් යළි ප්‍රතිසංසකරණය කිරීමට රජය තීරණයක් ගෙන තිබේ. සිරිලක පුරා කුඩා වැව් තිස්දහසකට අධික සංඛ්‍යාවක් පැවති බව පැරණියන් ගේ මතය වී තිබෙන අතර එයින් දැනට භාවිත වන්නේ වැව් පහලොස් දහසක් පමණකි.විශේෂයෙන්ම රජරට සහ රුහුණේ පැවති අධික වැව් ඝනත්වය පැරණි සිතියම් වලින් සනාථ වේ.මේ වැව්  යළි ගොඩ නැගීම ලෙහෙසි පහසු කටයුත්තක් නොවේ.ඒ සඳහා මේ වැව් යලි හඳුනාගත යුතුය. කැළයට යටවී පාරවල් මගින් දෙපලු වී නාගරික සංවර්ධනය නිසා විනාශ වී ගිය වැව් හඳුනාගන යළි සිතියම් ගත කිරීමේ අවශ්‍යතාවය දැඩිව තිබේ.එසේම වැව් යලි ගොඩ නැගීමට පළමු වැව් යනු කුමක්ද යන්න ගැනද අවබෝධයක් ඇති කර ගැනීම වඩා වැදගත්යයි සිතමි. චන්ද්‍රිකා බන්ඩාරනායක මැතිණිය ජනාධිපතිව සිටි සමයේ දී කළ දහසක් වැව් පුනරුත්ථාපන කටයුතු වලදී වැව යන්නෙහි තේරුම නොදැන කටයුතු කිරීම දක්නට ලැබීමට ඊට හේතුවයි.

      අප් යනු ජලයයි. ජලය උසුලා දරා ගැනීමට හැකි නිම්න භූමියට වාප් නොහොත් වාපීය යන්න යෙදෙයි.ජලය පුරාවා ගත් කුඹූරක ලියැද්දේ තිබෙන වක්කඩ නොහොත් වප්කඩ මගින් ජලය පිටතට නිකුත් කරන අතර එහිදී ලියැද්ද වාපියක් ලෙසට ක්‍රියා කරයි.මේ නිසා වාපී නොහොත් වැව ඉටු කරන්නේ සුලුපටු කාරියක් නොවේ.මහ පොළවේ භූගත ජලයත් වර්ෂා ජලයත් මැනවින් කළමනාකරණය කිරීම එහි වගකීමයි.වැව පොකුණක් නොවන්නේය.ජල තඩාගයක්ද නොවන්නේය. සොබාදහමේ පරිසර පද්ධතියකට ඇතුලත්ව වැව පිහිටා තිබීම නිසා එය හදවතක් බඳුව ක්‍රියාකරයි.

වැවේ පරිසර පද්ධතිය -

කඳු වැව් කුලු වැව් නොහොත් මූකලාන් වැව් නිවුන් වැව් ගම්වැව්  එල්ලංගා වැව් සහ මහ වැව් මෙරට පරිසර පද්ධති වල තිබෙන වැව් සුවිශේෂතා ලෙසට හඳුනාගත හැකිය.ඉහළ කදුකර නිම්නයක සකස්කළ හරස් වැටියකින් වර්ෂා ජලය එක් රැස් කර ගැනීම කඳු වැවක විශේෂතාවයයි. අහසේ සැරිසරන වැහි වළාකුලු වලින් ජලය ආකර්ෂණය කර ගැනීම මෙහි සමත්කමයි.ඉන්පසු වැවේ පැන්නුමකින් ජලය නිකුත් කරන අතර එම ජලය කඳු බෑවුමේ තිබෙන මහ කැළය දිගේ ජල උල්පත් බිහි කරමින් පහළට රූරා බසී.කුලු වැවෙන් හෝ මූකලාන් වැවෙන් සිර කර ගනු ලබන්නේ මේ ජලයයි.මහ කැළයද පෝෂණය කරමින් පහල නිම්න වලට ජලය නිදහස් කරන කුලු වැව මහවැසි වලින් පැමිණෙන සෝදා පාලුවද වළකයි.එසේම කැළයේ ජීවත්වන සතාසීපාවන් ගේ දියපවස නිවීමට ද කුලුවැව උපකාරි වෙයි. කුලු වැවෙන් නිදහස් වන ජලය ඇළදොල ඔස්සේ ගමේ වැවටත් නිවුන් වැවටත් එල්ලංගා වලටත් ගමන් කරයි.කදු වැවේ සිට ගම් වැව දක්වා වූ පරිසර පද්ධතියට ජලය හිඟ නොවන්නේ මේ සිද්දාන්තයන් මතයි.

වැවේ ආගාර -

අගාරපාරවල් යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ වැවට ජලය කාන්දු කරන වැවත් හාත්පස පරිසර පද්ධතියත් සමතුලිත කරන ලවණ ජලය පාලන කරන කුඩා මසුන් ගේ පැටි පොළවල් බවට පත් කරන ජල නහර පද්ධතියයි. ආඬියා යනුවෙන් කියවෙන උල්පත් ආගාරය ගල් ආගාරය ඖෂධ ආගාරය ගෙඹි ආගාරය රැස් ආගාරය පෙණ ආගාරය කුඩුම්බා ආගාරය භූමිටි ආගාරය යනුවෙන් එය වර්ග කළ හැකිය. ගල් ආගාරය ජල පෙරනයකි. බෙහෙත් ආගාරය ඖෂධ පැලෑටි සංරක්ෂණය සඳහාය.එයින් පෙරී එනජලය වැවේ ජල තලය මෙන්ම වැවට හිතකර සතුන්ද ජීවත කරයි. ගෙඹී ආගාරය ජලජ ජීවින් ගේ පැවැත්මටයි. රැස් ආගාරය තිබෙන්නේ ජලය ජලය ගැටීමෙන් ඇති වන ශක්තිය ප්‍ර යෝජනයට ගැනීමටයි. පෙණ ආගාරය මගින් ජලයේ පිරිසිඳු බව තීරණය කෙරේ.කුඩුම්බා ආගාරය මගින් ජලය පිට කිරීම පාලනය කරයි. භූමිටු ආගාරය යනු උල්පත් පෝෂණයට උදව් දෙන ස්ථානයකි.නොහොත් භූගත ජලය උලුප්පන ස්ථානයකි.වැවක පරිසර පද්ධතිය තුළ පවතින පෝෂක ප්‍රදේශය ඉතා වැදගත්ය.වැවට ඉස්මත්තෙන් පවතින තැනිතලා භූමියක් හෝ වැව් බැම්මට යාවී තිබෙන කඳු වැටියක් මේ පෝෂක ප්‍රදේශයට අයත් විය හැකිය.මෙම කැළය තුළ පවතින ආවේණික ශාක ගහනය මගින් ජල උල්පත් පණ ගන්වන අතර වැහි කාලයේ දී ගස්වැල් වලින් උරා ගත් ජලය දීර්ඝ කාලයක් හිමින් හිමින්  වැවට නිදහස් කරයි.කුඹුක් වැනි වනස්පති වැව්බැම්ම ආසන්නයේ ද මී මයිල වීර මොර වැනි ශාක පෝෂක ප්‍රදේශය තුළද දක්නට ලැබේ.එයට අමතරව විශාල ඖෂධීය ශාක ප්‍රමාණයක් මේ කැලෑ ගහනය තුළ පවතී.

  ඇළ බැම්ම, වැව් බැම්ම සෑදීමේදී බැම්මේ පතුලට යොදන පස්‌ විශේෂයක්‌ ගැනද සඳහන් වෙයි. ඒවා හඳුන්වන්නේ මඩාර නමිනි. මේ පස නිසා ජලයෙහි ඇති අහිතකර විෂ ස්‌වභාවයක්‌ උරාගෙන ඇළ බැම්මෙන් පිටතට අප ද්‍රව්‍යයන් වශයෙන් ඉවත් කරයි. එම අපද්‍රව්‍ය තුළින් මිනිසාට තදබල හානියක්‌ නොවුණත්, ඇළ බැම්ම පාමුල ඒවා වර්ධනය වීම වැළැක්‌වීම උදෙසා මී. ඇටඹ, කුඹුක්‌, නබඩ වැනි ශාක රෝපණය කරයි. පැරණි යෝධ ඇළ බැම්මේද මේ ගස්‌ විශේෂ නොඅඩුව දක්‌නට ලැබේ. වැව් බැම්ම මීට වඩා වෙනස්‌ ස්‌වරූපයක්‌ ගනී. අප ද්‍රව්‍යය සහිත එම ජලය එකතුවීම සඳහා වැව් බැම්මට පහළන් විශාල දිය අගලක්‌ කපනු ලැබේ. බොහෝ දෙනකු සිතන්නේ වැව් බැම්මට පස්‌ ගැනීම සඳහා එවැනි අගලක්‌ කපන ලද බවයි. නමුත් මෙහි රහස නම් වැවේ විෂ සහිත ජලය එකතුවීම සඳහා සාදාගත් දිය අගලකි. මේ අගල හඳුන්වන්නේ පූවල නමිනි. මේ පූවලෙහි ජලය කිසි විටෙකත් කුඹුරට එකතු කර ගන්නේ නැත. මෙහි වැඩි ජලය පූ ඇලට කපා හරින අතර එම ජලය පිරිසිදු කිරීම සඳහා පෙර කී ගස්‌ වර්ග සිටුවන අතර විවිධ පන් වර්ග හා පොතු කොළ ආදිය වැවෙන්නට ඉඩහරී. පූ ඇළ අද හඳුන්වන්නේ කුණු ඇළ නමිනි. පූ වළෙහි ජලය කිසි විටෙකත් ප්‍රයෝජනයට නොගන්නා අතර කුඹුරු හාන විට කෙවිටෙන් පහර කා සුළු තුවාල ඇති මී හරක්‌ පූවලට මුදා හරිනු ලැබේ. කුර රෝග සහිත හරක්‌ මේ පූවලෙහි බඳිනු ලැබේ. අංගුට්‌ටන්, මගුරන්, හුංගන් කාවයියන් වැනි මාළු වර්ගද දිය කූඩැල්ලන් ද මේ වළවල් වල බහුලව දැකිය හැකිය. "මඩාර" නමින් හඳුන්වන මේ පස්‌ විශේෂය පස්‌ වර්ග කීපයක්‌ එකතු කර සකසා ගත් මිශ්‍රණයක්‌ද නැතිනම් විශේෂ පස්‌ වර්ගයක්‌ද යන්න සොයා බැලීම වැදගත් වෙයි.

වැවක නිර්මිතයන් -

ගම් වැවක නිර්මිතයන් වශයෙන් දැක්විය හැක්කේ සොරොව් පෝටා වැටි කෙත් ඇළමං රළපනා පැන්නුම් ආදියයි.සොරොව් වර්ග කීපයක් ඇති අතර මහ වැවේ සිට ග්‍රාමීය වැව් දක්වා ඒවායේ නිර්මිතයන් වෙනස් වේ. වෑ කන්දට පහළින් වැව පැත්තට වන්නට සොරෙව්ව සෑදීම කරත්. සෙරොව් වර්ග කීපයකි. මහ කොටුව යනුවෙන් පැරණියන් වහරට ගත්තේ මහ වැව් වල බිසෝකොටුවයි. හීරු කොටුව යනු මඩ හොරොව්වයි. වැව් පතුළ තෙක් ජලය හිඳුණු පසු ගවයන් ලවා වැව මඩ කරවා රොන් මඩ කන්දරාව වෙල් කරා ගෙන යෑමට මේ සොරොව්ව සාදා ඇත. තෙවැන්න නම් බූටිය නම් සොරොව්වයි. තුංගය නමින් භාවිතා කරන පැරණි සොරොව් වර්ගයක් තිබී ඇත. එය රහසිගතය. එය පොළව අභ්‍යන්තරයේ පවතී. වැව වාන් දමන්නට ආසන්නයේ මේ තුංගයෙන් පිටවන ජලය ආසන්නයේ තිබෙන පතහ උතුරන්නට පටන් ගනී. තුංගය මගින් පිට කරන ජල‌යේ පීඩනයෙන් වැව ආසන්නයේ තිබෙන වස්තුවක් කැරකැවීමට යන්ත්‍රයක් නිර්මාණය කර ගැනීමද පැරණියන් ගේ දස්කමකි.හොරොව්පොතාන වැවේ එවැනි යන්ත්‍රයක් ක්‍රියාකරවා තිබුණූ බවට සාක්ෂි හමුවෙයි.

 

වැව නැවත ගොඩ නැන්වීම -

කාලාන්තරයක් තිස්සේ පරිසර පද්ධති සමගම විනාශ වී ගිය වැව යළි ගොඩනැන්වීම පහසු කාරණයක් නොවේ.ඒ සඳහා ඉහතකී පාරම්පරික දැනුම මැනවින් යොදා ගත හැකිය.විශේෂයෙන්ම වැව් එල්ලංගා පද්ධතියක් ගොඩ නැන්වීමේදී මේ දැනුම ඉතා වැදගත්ය.මේ වන විට ග්‍රාමීය කුඹුරු හා ආශ්‍රිත වැව් ජලාශ හා වාරිමාර්ග සංවර්ධන රාජ්‍ය අමාත්‍යංශය මගින් වැව් එල්ලංගාපද්ධති තෝරා ගෙන නැවත ගොඩ නැන්වීමට ප්‍රතිපත්තිමය තීරණයක් ගෙන ඇත.කාලයක් තිස්සේ අත්හැර දමන ලද වැව් සහ නාගරික ජනගහනයට යටවුණු වැව් නැවත පුනරුත්ථාපනය ඉතා සෙවීමකින් බැලීමකින් කළ යුතු දෙයකි.එසේම වනසංරක්ෂණ කලාපයන්ට යටවුණු වැව් ගණනාවක්ද ඇත.මේ විෂය කරුණු ගැන විශේෂ සාකච්ඡාවක්ද ඇත. ඉඩම් ගෙවිජන කෘෂිකර්ම සහ වන සංරක්ෂණ අංශයන්හි සහයෝගය අවශ්‍ය වන්නේ මේ විෂය කරුණු බරපතල ලෙසට සාකච්ඡාවට ගනිමින් විසඳා ගැනීමටය.2004 වර්ෂයේ දී එවැනි බරපතල සංවාදයකට යෙදීමට පසුබිමක් සකස්ව තිබුණද භූමියෙහි ක්‍රියාත්මක වීමේදී බරපතල දුර්වලතා මතුවිය.වර්තමාන වැව් සංවර්ධන කටයතු වලදී එම අතීත අත්දැකීම් සලකා බැලීමේ වුවමනාවක් නිළධාරීන්ට තිබේ නම් මේ අගනා වෑයම සාර්ථක කර ගැනීමට හැකියාවක් ලැබෙනු නිසැකය.

     


Wednesday, October 14, 2020

ඉපැරණි ගෝකණ්න විහාරය අභිබවා නන්දි ගවයා මතුවීම

 



             නැගෙනහිර පළාතේ පැරණි ගෝකණ්න වරාය ඉස්මත්තේ මහසෙන් රජු විසින් ඉඳි කළ ගෝකණ්න විහාරය සිංහල බෞද්ධයන් ගේ ගෞරවාදාරයට පාත්‍ර වූ වැදගත් සිද්ධස්ථානයක් විය. මානවම්ම සහ පස්වන අග්බෝ රජවරුන් එම ස්ථානය වැඩි දියුණු කරමින් තපෝවනයක් ලෙසට සංවර්ධන කල බව පෙනේ. අග්බෝ රජු විසින් මෙම විහාරය අසල පධාන ඝරයක් සකස් කල ආකාරය මහාවංශයේ දැක්වෙයි. මෙම ගෝකණ්න විහාරය සාදවන ලද්දේ මෙම ස්ථානයේ පැවති ජෛන තීර්ථකාරාමයක් ඉවත් කිරීමෙන් බවද පැවසේ. පසු කාලයේ දී චෝල ආක්‍රමණ සමයේ ඉපැරණි වෙල්ගම් වෙහෙර මෙන්ම ත්‍රිකුණාමලයේ ගෝකණ්න විහාරයද හින්දු බලපෑමට නතු විය.ගෝකණ්න විහාරය අසබඩ හින්දු දේවාලයක් නිර්මාණය වන්නේ මේ යුගයේදීය.පරංගීන් ලංකාවට කඩා වැදුණු දහහතරවන සියවසේ දී ඔවුන්ගේ ආක්‍රමණයට ලක්වූ මුල්ම ස්ථානයක් ලෙසට ගෝකණ්නය සැලකේ.

     පරංගීන් මෙම විහාරය සහ දේවාලය සුණු විසුණු කර දැමූහ.බුදු පිළිම ගල් කණු කොරවක් ගල් සඳකඩ පහන් සියල්ල මුහුදට ඇද දැමූහ.ඉන්පසු වර්ෂ 1623 දී මෙම කඳු ගැටය ඔවුන් ගේ සුපුරුදු බල කඳවුරක් බවට පත් කරගත්හ.විහාරය සහ දේවාලය විනාශ කරලන්නට ප්‍රථම පරංගීන් විසින් මෙහි එකතු වන ධනයෙන් පණම් 1280 ක් කප්පම් ගත්හ.අනතුරුව දෙවන රාජසිංහයන් ලන්දේසීන් සමග එකතුවී ත්‍රිකුණාමල බලකොටුවට පහර දී අල්වා ගත්හ.

බලේ බලේ රාසිං දෙවියන්ගේ බලේ -ගලේ කොටුව බැන්දයි තිරිකුණාමලේ යයි ජන කවියා සඳහන් කලේ මේ වික්‍රමය දැක්වීමටයි. වර්ෂ 1766 දී ලන්දේසීන් සමග කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහයන් ගිවිසුමක් ඇති කර ගෙන මුහුදු වෙරළේ සිට ගව්වක ප්‍රමාණයක් අත් හරින තෙක් මේ බල කොටුව උඩරට රාජධානිය සතු විය. ඉන්පසු ලන්දේසීන් ගේ යුධ මධ්‍යස්ථානයක්ව පැවත පැමිණ 1796 න් පසු මෙම බල කොටුව වැඩි දියුණු කරගත් ඉංග්‍රීසීන් නැගෙනහිර පළාතේ මර්මස්ථානය එය බවට පත් කරගත්හ. මෙම පේද්‍රික් බලකොටුවේ ඉහළ අන්තයේ පැරණි බෝධීන් වහන්සේ නිරුපද්‍රිතව පැවති අතර බෞද්ධයන් එයට වන්දනාමාන කළහ. 1927 දී පමණ යලි මෙහි දේවාලයක් ගොඩ නැන්වෙන අතර  1964 වර්ෂයේ දී මෙහි පැවති ඉපැරණි බෝධින් වහන්සේ කෝවිල් කොමිටිය විසින් කපා දමා තිබේ. ඒ කාලයේ ත්‍රිකුණාමලයේ සිටි සිංහල බෞද්ධයන් නැවත බෝධි රෝපණයක් කරලීමට සැරසුනද ත්‍රිකුණාමලයේ හිටපු දිසාපති වරයෙක් වන එම්.බී.සේනානායක මහතා විසින් එය වළක්වා තිබේ.

          1980 වර්ෂයේ දී ආචාර්ය සද්ධාමංගල කරුණාරත්න මහතා මෙම භූමිය පුරාවිද්‍යා රක්ෂිතයක් ලෙසට ගැසට් කරන ලද්දේය. නමුත් 1987 න් පසු උපරිමයට පත් කොටි ත්‍රස්තවාදය හේතුවෙන් ත්‍රිකුණාමල නගරයේ බෞද්ධ බලය හීන විය. එසේම පුරාවිද්‍යා නිළධාරීන්ටද කලහැකි කිසිවක් නොවීය.මේ කලය තුළ බෞද්ධ නටබුන් තව තවත් විනාශ කරමින් කෝනේශ්වර කෝවිල වැඩි දියුණට පත් විට බෝධිය තිබූ ස්ථානයේ කොන්ක්‍රීට් දමා වේදිකාවක් තනා ඇති අතර විශාල ශිව පිළිමයක්ද සාදා ඇත. පුරාවස්තු ආඥපනතට අනුව  අවසර නොගෙනන කරන ලද ඉඳි කිරීම් සියල්ල නීති විරෝධීය.

 

 


  

   පසුගිය යහපාලන සමයේ මෙම ත්‍රිකුණාමලය දෙමළ ජාතික සන්ධානයට අවශ්‍ය ආකාරයට නැටවුණු නීතියක් සහිත කලාපයක් විය. කින්නියා ස්ථූපය සංරක්ෂණයට යන පුරාවිද්‍යා නිළධාරීන්ට තහනම් නියෝග ගැනීමද ගුරකන්ද විහාරයේ නාහිමියන් ගේ අදාහන ය සිදු කිරීමට විහාර භූමිය භාවිතා කීරීම තහනම් කරමින් උසාවි නියෝග ගැනීමද සිදුවන්නේ ඒ  සමයේ දිය.වෙඩිකිරිනා මලේ නොහොත් වඩ්ඩමාන පර්වතයේ ගල්ලෙන් වල කෝවිල් අටවනු වස් රංචු ගැසෙන්නේ එ සමයේ දීය.මුහුදු මහා විහාරයේ මායිම් කණු සිටවනු වස් යන පුරාවිද්‍යා නිළිධාරීන්ට මෙන්ම එහි වැඩ සිටින ස්වාමීන් වහන්සේට අඩන්තේට්ටම කරනුයේ එ සමයේ දීය. රනිල් වික්‍රමසිංහ මහතා පුරාවිද්‍යා අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් වෙත නියෝග පනවමින් නැගෙනහිර පළාතේ ස්ථාන ගැසට් නොකරන ලෙස චක්‍රලේඛන එවන්නේ මේ කාලයේ දීය.ඉදින් සිංහල ජනතාව මේ ගැන කල්පනා කලහ. තුනෙන් දෙකක චන්දබලයක් ලබා දෙමින් ගෝඨාභය රාජපක්ෂ මහතා බලයට පත් කරනුයේ සිංහල ජාතියට සහ සම්බුද්ධ ශාසනයට කළ කෙනෙහිලිකම් ඉවසනු නොහැකිවමය.

         වර්තමාන රජය බලයට පත් වූ පසු ඇතිවූ කොරෝනා වසංගත තත්ත්වය නිසා පුරාවිද්‍යා කටයුතු සඳහා පත් කරන ලද නැගෙනහිර කර්ය සාධක බලකාය විසින් දියත් කරගෙනයන වැඩ පිළිවෙල වරින්වර අඩපණ විය.නමුත් දෙමළ ජාතිවාදීන් ගේ අභිප්‍රායන් නැවතී නැත. කොනේශ්වරම් කෝවිල කේන්ද්‍ර කොට ඊනියා ඊළාම් දේශයේ මහා පූජා ස්ථානය ගොඩ නැගීම ඔවුන් ගේ අරමුණයි. මේ කෝවිල වටා අද්භූත පුවත් පුබන්ධ නිර්මාණය කරමින් දෙමළ ජනතාව මුලා කරමින් මුදල් ගරා ගැනීම ඔවුන්ගේ බලාපොරෙත්තුවයි. ඒ සඳහා ක්‍රියාත්මක වැඩ පිළිවෙලේ නවතම පියවර වන්නේ පැරණි ගෝකණ්න විහාර භූමියේ නොහොත් පේද්‍රික් බලකොටුව තිබූ පරිශ්‍රයේ නන්දි ගව රූපයක් තැන්පත් කිරීමයි. එය දැනටමත් ත්‍රිකූණාමලයට ගෙනවුත් තිබෙන අතර එය මෙම ස්ථානයේ ඇටවීම පිණිස ඔවුහු පුරාවිද්‍යා බලධාරීන් ගේ අවසර ඉල්ලා  ඇත. මේ සම්බන්ධව වාර්තාවක් සකස් කළ ත්‍රිකුණාමල සහකාර පුරාවිද්‍යා අධ්‍යක්ෂවරයා පුරාවිද්‍යා අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් වෙත ලිපියක් යොමුකරනුයේ  2020 /7/ 23 දාතමිනි. නමුත් 2020 /8/23 දාතම සහිතව පුරාවිද්‍යා අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් විසින් නිකුත් කරන ලද ලිපියක් මගින් එයට අවසර ලබා දී නොමැත. එහෙත් ඔවුහු දැන් උද්ඝෝෂණයන්හි නිරත වෙති . නිළධාරීන්ට බලපෑම් ඇති කරති.මේ සඳහා වන දේශපාලනයක්ද ක්‍රියාත්මකවන බව නිසැකය.රුවන් මැලි සෑ මලුවේ දිවුරුම් දුන් ජනපති වරයා ගේ වගකීම නම් ගෝකණ්න විහාරය පමණක් නොව උතුර සහ නැගෙනහිර සෑම බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයකටම නිසි ආරක්ෂාව සලසා දී ඒවායේ අන්තවාදී ක්‍රියා ඉදිරියට යෑම වළක්වාලීමයි. එසේම ගෝකණ්න විහාරයේ පැරණි නටබුන් මුහුදු පත්ලෙන් ගොඩ ගෙන යලි තිබූ තැන්හි ස්ථාපිත කරමින් ඉතිහාසයට යලි පණදීමේ වගකීමක්ද පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවට ඇත.


Friday, September 18, 2020

ගුලවිට ආදි මානව ගල්ලෙන ගල් කොරියක් වේවිද

 

 

 


                               

            ලංකාවේ වැදි ජනතාව වරිග කීපයක එකමුතුවක් ලෙසට සලකන අතර ඔවුහු ආදි මානවයාගේ විකාශනයක් යැයිද සැලකීමක් ඇත. මොවුන්ගේ තොරතුරු සොයා මානව විද්‍යාඥයන් මහ ඝන කැලෑවල ඔවුන්ගේ චර්යා රටා අධ්‍යයනය කළහ.චායාරූපයට නැගූහ. සංස්කෘතික වටපිටාව සටහන් කොට තැබූහ. ගල් ගෙවල් සහ එළිමහන් ස්ථාන කැණීම් වලට ලක් කළහ. සැරසින්ස් පාකර් සෙලිග්මාන් හර්ට්ලි වේලන්ඩ් මෙන්ම පී.ඊ.පී. දැරණියගල මහතාද ඒ අතර විය. මේ ගවේෂණ මගින් පැහැදිලි වූයේ යුරෝපාදී රටවල වසර 12000 කට පමණ එහාදී දක්නා ලැබෙන ශිලා මෙවලම් වසර 28000 කට එහා සිට ලංකාවේදී හමු වීමයි. 1915 දී වේලන්ඩ් නම් විද්‍යාඥයා ඉරණමුඩු පස් ස්ථරවල වැදගත්කම පෙන්වා දී තිබුණු අතර 1972 දී ශිරාන් දැරණියගල මහතා විසින් කරන ලද පර්යේෂණ මගින් මෙම ක්ෂේත්‍රය පුළුල් කර ගැනීමට නව මාවතක් එළඹුණි. ඒ මග ගත් ආචාර්ය ඩබ්.එච්.විජේපාල මහාචාර්ය රාජ සෝමදේව ආචාර්ය නිමල් පෙරේරා  වැනි පුරා විද්‍යාඥයන් අතීතයේ පටන් ලංකාවේ හමුවන මානව ජනාවාස කරණයට නව අත්දැකීම් එකතු කර ඇත. මේ පර්යේෂණ අතර බලන්ගොඩ මානවයා නම් කිරීම පාහියන්ගල මානවයා විශිලේෂණය කිරීම සුවිශේෂි කඩයිම් දෙකකි. පාහියන්ගල පවතින වැදගත්කම ඉස්මතු වන්නේ එහි ගල් ඇන්ද හේතු කොට ගෙනය.වර්තමානයේ දී මහාචාර්ය නිමල් පෙරේරා මහතා විසින් මේ ගල් ඇන්ද පාමුළ කරන ලද පර්යෙෂණ මගින් සනාථවී තිබෙන්නේ පාහියන්ගල ජනාවාසයේ ඉතිහාසය වසර 48000 ඉක්මවා යන බවයි.. එලෙසම බෙලි ලෙන බටදොඹලෙන වැනි තැන් වලදීද එවැනි කාල වකවානුවක ඉතිහාසයක් හමුවන බව පෙන්වා දී තිබේ.

      ලංකාවේ වැඩිම වර්ෂාපතනයක් දක්නට ලැබෙන කලුතර සහ රත්නපුර දිස්ත්‍රික්ක සීමාවේ පවතින මේ ආදි මානව ජනාවාස රාශියක්ම පහුගිය කාලයේ දැන හඳුනාගන්නට ලැබී තිබේ.  පාහියන්ගල සිට පැතිරෙන මේ මධ්‍ය ශිලා යුග මිනිසා මතුගම ආසන්නයේ කළුපහන ගල උඩ කන්ද ප්‍රදේශයට පවා පැතිර  ඇති බවට කරුණු හෙළි වී තිබේ. මේ ප්‍රදේශයේ මැණික් පතල් වලින් ලැබෙන යුග ගණනාවක තොරතුරු මත වරින් වර නාය යමින් වැළලෙමින් ස්ථර වෙනස් වෙමින් පැවති සංස්කෘතියක තොරතුරු ද හෙළි වෙයි.

         2017 වසරේ දී බස්නාහිර පළාත් පුරාවිද්‍යා කාර්යාලයේ ගවේශණ කණ්ඩායම විසින් පාලින්ද නුවර ප්‍රදේශයේ කරන ලද අධ්‍යනයේ දී හෙළි වූ කරුණු ද මෙහි බහාලීම උචිත යයි සිතමි. බදුරලිය නගරයට ආසන්නයේ නමුත් වඩාත් පැතිරුණු කඳු ස්ථරයන්හි සැඟවුනු ගල් ගුහා රාශියක් තිබෙන බවට එහිදී කරුණු හෙළි විය.අත්වැල්තොට බොල්ලුන්න රුසිගල හැඩිල්ල තවාන යකුපිටිය කලුගල මූකලාන මිරිහාන්කන්ද කලුගල ආරණ්‍ය වවුලුගල පූජාලෙන ආරණ්‍ය  යන ස්ථානයන්හි ප්‍රාග් ඓතිහාසික ජනාවාස තිබුණු බව එහිදී පැහැදිලි වී ඇත. විශේෂයෙන්ම පාලින්ද නුවර ජලාශ්‍රිත භූමි කලාපයක් ලෙසට සැලකෙන අතර පානීය ජලය ලබා ගැනීමට පහසු වන පරිදි එම ජනාවාස සකස්ව ඇති බවද හෙළිදරව් විය.එම නිසා පාහියන්ගල මිනිසා සහ කලුපහන  මිනිසා  අතර ඇති සම්බන්ධය හෝ වෙනස් කම් හැදෑරීමට තවත් කාලයක් ගත වනු ඇතැයි මෙහිදී සඳහන් කළ යුතුය.ඒ සමගම පැවසිය යුතු වැදගත්ම කරුණ වන්නේ ඓතිහාසික යුගයන්ට එළඹීමට ප්‍රථම මේ ප්‍ර දේශයේ ජීවත් වූ ආදි මිනිසා සතුව වැදගත් සංස්කෘතියක්ද සොයා හෙළිදරව් කිරීමට හැකි බවයි.ක්‍රි.පූ. 3000 පමණ සිට ක්‍රි.පූ. පස්වන සියවස දක්වා කාලය තුළ මෙම මිනිසා ගේ පරිවර්තනය හැදෑරීමට දැන් අවස්ථාවක් පැමිණ තිබෙන බව සඳහන් කළ යුතුය.

 

         කලුතර දිස්ත්‍රික්කයේ නොහොත් පුරාණ පස්යොදුන් කෝරළයේ ආදි මානවයා ක්‍රමයෙන් සංවර්ධනයට ලක්  වෙමින් ගොවි ජීවන ක්‍රමකට හැඩ ගැසුණු ආකාරය ද මෙහිදී හමුවුණු ඇතැම් පුරාවස්තු වලින් ඉස්මතු කරගත හැකිය. පාලින්ද නුවර අවට මැණික් පතල් වල අඩි තිහක් පමණ යට ස්ථරයකින් හමු වුණු නගුල් තුන මෙයට හොඳ උදාහරණයකි. ලංකාව පුරා පැතිර සිටි ගොවි ජනතාව භාවිතා කළ නගුල් වලට වඩා ප්‍රාථමික බවක් මෙයින් හෙළි වේ.

   මේ කතාවේ ඊළඟ පරිඡේදය ලියැවෙන්නේ කලුතර වලල්ලාවිට ප්‍ර දේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයට අයත් ගුලවිට කන්ද පෙදෙසේද පාහියන්ගල මෙන් විශාල ගල් ලෙනක් පිළිබඳ තොරතුරු හමුවීමෙනි.2009 වසරේ දී මෙම ගුලවිට කන්දේ පවතින සින්නකර ඉඩමක ගල් කොරියක් පවත්වාගෙන යෑම පිණිස පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව විසින් අවසරයක් ලබා දී තිබුණේ එම ගල්පර්වතය පිහිටි ස්ථානය පරීක්ෂා කරලීමෙන් පසුවයි.ඉන්පසු 2009 සිට 2018 වසර දක්වාම එම පර්වතය කැණීමකට ලක්වුණු අතර 2020 වසරේ දී එම ගල්වලේ බලපත්‍රය යළි අලුත් කරලීම පිණිස ඉල්ලුම් කෙරිණ.මෙම කාරණය උදෙසා එම ස්ථානයට ළගාවූ පුරාවිද්‍යා කණ්ඩායමට දිස්වූයේ ගල් කොරියට ඉස්මත්තෙන් වූ විශාල ගල්ලෙනකි.දැනට පවත්නා ගල් වලට ආසන්නයේ මීටර විස්සක් පමණ ඉහළින් මේ ගල්ලෙන පිහිටා තිබුණි.  කාලාන්තරයක් තිස්සේ මහා වනයෙන් වැසී තිබූ  මේ ගල්ගෙය ප්‍රාග් ‌ෙඒතිහාසික මානවයාට වාසය සැලසූ ගල් ලෙනක් ලෙසට  මහාචාර්ය නිමල් පෙරෙරා මහතා විසින් හඳුනාගන්නට යෙදුණී.  මහාචාර්ය වරයා පවසන පරිදි පාහියන්ගල මෙන්ම විශාල ගල් ඇන්දක් මෙහි පවතී. පාහියන්ගල කැණීමේ දී ගල් ආයුධ ඇතුලු මානවයා පරිහරණය කල බොහෝ අවශේෂ හමු වූයේ ගල් ඇන්ද අසල කරන ලද කැණීම් වලිනි.මේ නිසා ගුලවිට ගල්ලෙන පාහියන්ගල මෙන්ම ඉතා වැදගත් මානව ජනාවාසයක් බව ඔහුගේ නිගමනය විය.මෙම ගුහාවේ මතු පිට ස්ථරයේ පවා විශේෂ ගල් ආයුධ එනම් සත්ව ඇටකටු වලින් තනන ලද ගල් ආයුධ රාශියක් දක්නට තිබෙන අතර කලු මැටි වළන් ද තිබිය හැකි බව නීරීක්ෂණය වී තිබේ.මෙම ගල් ලෙන සොයා ගැනීම පිළිබඳ පුවත්පත් වල පළ වීමෙන් පසු විශාල ජනකායක් මෙම ස්ථානයට ළඟා වෙමින් තිබෙන අතර ගල්ලෙනේ මතුපිට පස්තට්ටුව මේ ජනතාවට පෑගීමෙන් ඉදිරි පර්යේෂණ කටයුතු වලට බාධාවක්  ඇතිවන බව පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ මතයයි.

    මේ වන විට මෙම ගල්ලෙන ආසන්නයේ පවතින ගල්වල තාවකාලිකව අත්හිටුවා තිබේ.සැබවින්ම ගුලවිට කන්ද මෙන්ම කලුතර දිස්ත්‍රික්කයේ තිබෙන මෙවැනි ගල්පර්වත රාශියකම ජල උල්පත් බහුලව පවතී. ගල් ඇන්දෙන් මෙන්ම ගල යටින්ද ජල උල්පත් ගලා යෑම දක්නට ලැබේ. ඒවායේ ආගාර පාරවල් මගින් පහළ නිම්නය පෝෂණය කරයි. මෙවැනි ගල්පර්වත කැඩීම නිසා ජල උලපත් හිඳී යෑමේ තර්ජනයයක් ද ඇත. මේ නිසා භූවිද්‍යා හා පතල් කැණීම් කාර්යංශය මෙවැනි ස්ථාන වලට බලපත්‍ර දීමේ දී වඩාත් සැලකිලලක් දැක්විය යුතු බව පරිසර වේදීන් ගේ පවසයි.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

    

 

Saturday, September 12, 2020

හරක් මැරීම නැවැත්වීම පරලොවට සෙතසලසන පින්කමකි

 

 

 

                          

           ගල් සපා කමින් රතු ලේ බොමින් සිටි පෘතුගීසීන් ගැන රාජාවලියේ සඳහන්ව ඇත.ඒ  අතර ඔවුන්   ගෙරි මස්ද අනුභව කළහ. මේ ක්‍රියාවලිය පිළිකුලෙන් හෙලා දුටු සිංහලයන් පරංගින් දුටු තැන පන්නා දැමූහ. එහෙත් අපගේ රජ වරුන්ගේ දුර්වලකම් නිසා පරංගින්ට ගෙරි හම් කඩක බිම දුන්දා සිටම සිංහල සිරිත අකා මාකා ගියහ. 1817 ජාතික විමුක්ති සටනේදී ඉංග්‍රීසීන් ඌව වෙල්ලස්සේ දී මේ ගවයන් මරා  පළාතේ ළිං වලට දැමූහ. සිංහලයා විනාශ කරන්නට මෙන්ම කොන් කරන්නට හැකි සෑම දෙයක්ම කළහ. මේ සටනෙන් පසු රදළවරු අත් අඩංගුවට ගෙන පිටිවහල් කොට දේශයේ විනාශය සඳහා මුල් පියවර තැබූහ. ඒ සඳහා දේශිය හරකා විනාශ කළ යුතු යයි ඉංග්‍රීසින් ඉවෙන් මෙන් වටහා ගෙන සිටියහ. 1820 වර්ෂයේ රජයේ ගැසට් පත්‍රයේ මෙයට ගත් පියවර සෘජුව සඳහන් වෙයි. එහි සඳහන්ව ඇත්තේ මෙවැනි දැන්වීමකි.

        මහා රාජෝත්තමයානන් වහන්සේ ගේ නැව් යාත්‍රා වලට ත්‍රිකුණාමල වරායේ දී අමු හරක් මස් සපයා දෙන ටැන්ඩර් නොහොත් පොරොන්දු ලියමන් ඒ ඒ කාලවලට හරියන්ඩ පුලුවන් පලා කොල ජාති ඇතුලුව දෙන හැටියට සාදා ගෙනත් දුන්නාම මෙහි පහත සඳහන් කල උන්නාන්සේ ගේ කන්තෝරුවේ දී නොවැබ්‍ර මස තිස් වෙනි දින වෙනතුරු භාර ගනිමින් ඊට උත්‍ර ලබන දෙසැබ්‍ර පහලොස් වෙනි දින වෙන තෙක් දෙන්ඩ යෙදෙනවා ඇත. ඒ ටැන්ඩර් නොහොත් පොරොන්දු ලියමන් වල ඉංග්‍රීසි ගණනෙන් නොහොත් හන්ඩ්‍රඩ් වීට් නොහොත් සියේක කිරුන් බර ඉහත කී දේවලින් කෙපමණ මුදල් ගණනකට දෙනවාද යන බව සඳහන් කොට එක එක පාර්ෂ අය විසින් තම තමන්ගේ ඒ පොරොන්දු වල් හොඳ කර ඉෂ්ට කර දීමට පනාහර දෙදෙහසක් දඩ නියම ව පොරොන්දු වී බැඳී තිබෙඬ ඕනෑය. මෙම වාරයේ දී හොඳ තර බාරු කම් ඇති ගවයින් සපයා දීමට වෙන පොරොන්දු වල්ද හොඳින් සොයා බලා ඒත්තුවට ගන්ඩත් යෙදේය. මෙම පෙරොන්දු වලට බැඳෙන්ඩ මනාප අයවල් වලට ලේසියෙන් දැන ගන්නා පිණිස දන්වනවා  පසුගිය ජූනි මාසේ තිස් වෙනි දින වෙනතුරු අවුරුද්දට නැවු වලට සපයා දුනොත් ( හන්ඩ්‍රඩ් වීට් කිරුන් බරින් ) අමු හරක් මස් හත්සිය හැටයි එසේම පලාකොළ ජාති හයසිය පණහයි. වෂ එක්දාස් අටසිය විස්සක් වූ ඔක්තොබ්‍ර මස පළමු වැනි දින ත්‍රිකුණාමලේ නැවු වලට කෑම වියදම් දෙන්ඩ පෙරොන්දු වෙන උන්නාන්සේ ගෙ කන්තෝරුවේ දීය. අත්සන් කලේ තෝමස් කින් උන්නාන්සේ.

      අමු හරක් මස් සපයා දීම උනන්දු කරවීමට දැමූ මෙම දැන්වීම නිසා ඉංග්‍රීසින් අනුගමනය කළ රදළයන් වෙසෙසින්ම රටේ මහත්වරු වැනි අය ටැන්ඩර් ලබා ගැනීමට උත්සාහ කළහ. මෙහි ප්‍රතිඵලය වූයේ ගම් වල සිටි කුලු හරක්  හා සමාන කම් ඇතිව සිටි ගවයන් ඝාතනය කිරීමට පටන් ගැනීමයි. එහිදී එළ ගවයින් මෙන්ම මීගවයින්ද එක විට ඝාතනය කළහ. මේ ක්‍රියාවලිය සිංහලයින් පිළිකුල් කළ බැවින් ගම් ගානේ වෙළෙදාම් කරමින් තැනින් තැන සංක්‍රමණය වී සිට මුස්ලිම් පිරිස මේ කාරිය පිණිස මහා මාර්ග අයිනේ හරක්මස් කඩ විවෘත කළහ.මේ කාරිය ටෙන්ඩර මගින් ලබා දීමට ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුව මෙන්ම 1948 න් පසු පත් වූ සිංහල ආණ්ඩුද කටයුතු කරතිබේ.වර්තමානය වන විට සෑම නගරසභාවකම ප්‍රාදේශීය සභාවකම හරක් මස කඩයක්  වෙන්දේසි කරයි. මේ කඩ ලබා ගන්නා මුස්ලිම් වෙළනේදන් බලපත්‍ර සහිතව සහ බලපත්‍ර රහිතව හරක් මරා මස් කරන බව රහසක් නොවේ.පසුගිය කාලයේ දී ‌තොරතුරු දැන ගැනීමේ පනත භාවිතා කොට ගව ඝාතනය පිළිබඳ සංඛ්‍යා ලේඛන ලබා ගතිමි.එහිදී තහවුරු වූයේ මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂක වරුන් විසින් ලබා දෙන බලපත්‍ර වල අඩංගු ප්‍රමාණයකට වඩා හරකුන් ඝාතනය වන බවයි.

 

      විශේෂයෙන්ම කුඩා පැටවුන් එළදෙනුන් සහ මීගවයන් මැරීම තහනම්ය. නමුත් ගම්වල සිටින මේ ගවයන් හොරෙන් දක්කාගෙන මස් කඩයට ගෙන ඒමට තැරැව් කාරයන් පිරිසක්ද සිටිති. කුඩා පැටවුන් පටවා ගෙන පැමිණෙන්නේ ත්‍රි රෝද රථවලිනි. වරක් මෙම ලියුම් කරු යතුරු පැදියෙන් ගමන් කරද්දී ඉදිරියෙන් ගිය ත්‍රිරෝද රථයේ සිටි වසු පැටියෙක් අත්අඩංගුවෙන් මිදීපාරෙන් ඉවතට පැන වෙල දිගේ දිව ගියේය.හරක් වෙළෙන්දා වැටි වැටී වසු පැටියා පස්සේ පන්නා ගියේය. මේ පිළිබඳ ක්ෂණයකින් අසල තිබෙන පොලිසියට පැමිණිලි කළද ගත් කිසිම ක්‍රියා මාර්ගයක් නොවීය.

   1957 වර්ෂයේ(1988 සංශෝධනය කර ඇත.) නිකුත් කරන ලද ගව ඝාතකයෝ පනතේ හැටියට එහි 12 17 සහ 21 වන වගන්ති වල ප්‍රකාරව ගේඝාතකාගාර පවත්වාගෙන යෑමට නීතියක් ඇත. ගවයෙකු ඝාතන කිරීමට ප්‍රථම එම සත්වයා පැය විසිහතරක් මහාජනතාවට ප්‍රදර්ශනය කළ යුතුය.ගෝඝාතකාගාර බලපත්‍ර සහිත ස්ථාන විය යුතු අතර හරක් මස් කඩ ලබා ගන්නා වෙළෙන්දන් මාසිකව විකුණණ ලද මස් ප්‍රමාණය සහ මරන  ලද ගවයන් සංඛ්‍යාව ප්‍රාදේශීය  සභාවට හෝ නගර සභාවට දැන්විය යුතුය.නමුත් නීති ප්‍රකාරව මේ කිසිවක් සිදු වන්නේ නැත. ගව ඝාතකයා විසින් නීත්‍යානුකූල නොවන මාර්ගයෙන් ගවයන් ප්‍රවානය කරනු ලබන අතර අදාල පනතේ නීති රීති ප්‍රකාරව ගවයා ප්‍රදර්ශනය කිරීමක් සිදු නොකරයි. ඝාතනය කරන ලද ගවයා ගේ මස්  විකිණිම පිණිස මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂක වරයා විසින් මුද්‍රාවා තබන අතර එලෙස මුද්‍රා තබන මස් ප්‍රමාණයට අමතර මස් ප්‍රමාණයක්ද හරක් මස් කඩයේ දක්නට ලැබේ ඊට හේතුව විවිධ තැන්වල අනවසරයෙන් මරන ලද හරක් මස් ද  මස් කඩයට ගෙනෙන බැවිනි.අධීවේගී මාර්ගය විවෘත වූවායින් පසුව කලුවීදුරු සවි කළ වාහන වල පටවන ලද හරක් මස් පළාතේ හරක් මස් කඩ වලට ප්‍රවාහනය කරනු ලබත් . මේවා කිසිවක් පරීක්ෂාවට බඳුන් නොවේ.

      සැබවින්ම ගව ඝාතනය නතර කිරීම පිණිස අප අනුගමනය කළ යුතු ප්‍රථම පියවර වනුයේ නීති ප්‍රකාරව ගව ඝාතක ස්ථාන පවක්වා ගෙන යෑමට දිරිදීමයි. පසුගිය කාලයේ දී ඇතැම් ප්‍රාදේශීය සභා මගින් හරක් මස් කඩ වෙන්දේසි කිරීම නවත්වනු ලැබූහ. පූජ්‍ය බෝවත්තේ ඉන්ද්‍රරත්න හිමියන් දළදා මාළිගය ඉදිරිපස දී කළ ජීවිත පූජාවෙන් පසු රට පුරා ඇති වූ මහජන මතය ක්‍රියාත්මක වූයේ එලෙසිනි. නමුත් එම පියවර සෑම ප්‍රාදේශීය සභාවක් මගින්ම අනුගමනය නොකලහ. ගව ඝාතන ආඥා පනත අනුව  ගවයා මරන්නා විසින් අනුගමනය කළ යුතු ක්‍රියාමාර්ග නිසි පරිදි අනුගමනය කළහොත් හරක් මැරීම බෙහෙවින්ම පාලනයට යටත් වෙයි.හින්දූන් මෙන්ම බෞද්ධයන්ද හරක් මැරීමට විරුද්ධ වෙති ගෙරිමස් කෑම පීළිකුල් කරති. නමුත් මත් පැන් ශාලා වැඩි වශයෙන් ප්‍රචලිත වීමත් බෞද්ධ සාරධර්ම ගිලිහී යෑමත් නිසා මස් කෑමේ ගිජුතාවය ඉතා ඉහළය.මුස්ලිම් සහ ක්‍රිස්තියානි අය පමණක් නොව වැඩි වශයෙන් බෞද්ධයන්ද හරක් මස් අනුභව කරති. වත්මන් අගමැති මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා මහත් බලයකින් සිටි අවදියේ මේ ගව ඝාතන තහනමට ඔහුගෙන අවසර පැතූ බව මෙහිදී මතක් කළ යුතුය. පූජ්‍ය බෝවත්තේ ඉන්ද්‍රරතන හිමියන් සිය සිරුරට ගිනි තබා ගත්තේ මේ ඉල්ලීම නොසලකා හැරි බැවිනි. මෙවැනි තත්වයක් උදා වුවද ඒකල මේ ඉල්ලීම් වලට කන් දීමට ඔහුට ඉස්පාසුවක් ලැබුණෙ නැත. දැන් 2020 වසර වන විට එවැනි හිතක් හදිසියේ පහළ වීම අපට විමතියට කරුණක් නොවේ මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා  ගේ දෙශපාලන ජීවිතයේ උච්චතම අවස්ථාව දැන් ගෙවී යමින් පවතින අතර ගව ඝාතනය තහනම් කිරීමට සිතක් පළ වීමම මහත් පින්කමක් ලෙසට සැලකිය යුතුය . එය පරලොව සුගතියට හේතුවක් වන්නේ රාජ්‍ය නායකයෙකු විසින්  ඊට නායකත්වය දීමෙනි.පෙර රජවරුන්ද එසේ කළහ.ඒ මගින් ජනිතවන පුණ්‍ය මහිමය මුලු රටේම සෞභාග්‍යට ද හේතු වනවා නිසැකය.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

Saturday, September 5, 2020

නවවන වගන්තිය අනුව රජයේ ඉහළ තනතුරු බෞද්ධයන්ට පමණයි

 


          ලංකාව බ්‍රිතාන්‍ය යටත් විජියක් බවට පත් වීමට පළමු මෙරට පාලනය වන ලද්දේ ලිඛිත ව්‍යවස්ථාවකට අනුව නොවේ.නමුත් ශිලා ලේඛන මගින් ප්‍රකාශ කරන ලද්දා වූ පෙර රජවරුන් විසින් පිළිගන්නා ලද ව්‍යවස්ථාවක් විය.වෙසෙසින්ම සතරවන පැරකුම් රජු කාලයේ රචනා කරන දළදා ව්‍යවස්ථාව මගින් දක්වන ලද කරුණු සිංහල බෞද්ධ පාලකකයෙකු ගේ යුතුකම් වශයෙන් සළකන ලදී.එසේම මෙරට නායකත්වයට පත්වන පුද්ගලයා බෞද්ධයෙකු බෝධිසත්වයෙකු ලෙස පැවතීය යුතු බවට සම්ප්‍රදායක්ද ගොඩ නැගී තිබුණී.1815 වසරේ අත්සන් කරන ලද සිංහලේ බ්‍රිතාන්‍ය ගිවිසුමේ පස්වන වගන්තිය ප්‍රකාරව බුද්ධාගම ආරක්ෂා කල යුතු බවට ලිඛිත පිළිගැනීමක් සිදු විය.ඉංග්‍රීසි පාලනය විසින් මේ පිළිගැනීම පසුව කඩ කිරීම නිසා යටත් විජිත ක්‍රමය තුළ අන්‍ය ජාතිකයන් හා ආගමිකයන් ගේ පාලනයට නතු වීමට අපට සිදු විය. නමුත් 1948 වසරේ දී යම් දේශපාලන නිදහසක් ලැබී තිබුණද සෝල්බරි ව්‍යවස්ථාවේ 29 වගන්තිය ප්‍රකාරව සිංහල බෞද්ධ අයිතිය තහවුරු කරගැනීමක් සිදු නොවීය.මේ අයිතිය නැවත තහවුරු කරන ලද්දේ 1972 සහ 1978 ව්‍යවස්ථාවන් පැනවීමෙන් පසුවයි.

        1978 ආණඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව කරණ කොට සිංහල ජාතිය ශක්තිමත් වීම මෙන්ම දුර්වල වීම ද සිදු ව ඇත. වෙසෙසින්ම 1948 පුරවැසි පනතින් මෙරට පාරම්පරික වැසියන් භුක්තිවිඳි වරප්‍රසාදයක් ඉවත් කරනන්නට යෙදී ඇත. එම තත්ත්වය තුල සිංහල ජාතිකත්වය වෙනුවට ශ්‍රී ලාංකික ජාතිකත්වයක් ආරෝපණය කොට තිබේ. එසේම දිවයින පුරාම සිංහල භාෂාව භාවිතා කරලීමට තිබූ අයිතියද 13 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙන් අහිමි කොට තිබේ.නමුත් ව්‍යවස්ථාවේ නවවන වගන්තියෙන් බුද්ධාගමට බුද්ධ ශාසනයට තිබූ පිළි ගැනීම යම් ආකාරයකින් ශක්තිමත් කර තිබේ. ජේ.ආර.ජයවර්ධන මහතා මෙම ව්‍යවස්ථාව සම්පාදනය කරන කල්හි එක් අතකින් සිංහල බෞද්ධයන් තෘප්තිමත් කර ඇත. අනෙක් අතින් විදෙස් ගැති අන්‍යාගමිකයන්ද තෘප්තිමත් කරතිබේ.නවවන ව්‍යවස්ථාවේ සඳහන් පාඨය මෙලෙස දැක්වේ

ශ්‍රීලංකා ජනරජය බුද්ධාගමට ප්‍රමුඛස්ථානය පිරිනමන්නේය. එහෙත් 10 වන ව්‍යවස්ථාවෙන් සහ 14 ව්‍යවස්ථාවේ(1) වන අනු ව්‍යවස්ථාවේ (ඉ) ඡේදයෙන් සියලු ආගම් වලට පිරිනැමෙන අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කරදෙන අතර බුද්ධ ශාසනය සුරක්ෂිතකොට පෝෂණය කිරීම රජයේ වගකීම විය යුත්තේය.

   ජයවර්ධන ජනපතිවරයා ව්‍යවස්ථාවේ සිංහල පිටපතේ කරන සඳහනින්.බුද්ධාගම මුල් තැන ලබා දෙන බැවින් බුදුදහම පිලිපදින බෞද්ධයාටද ප්‍රමුඛස්තානය හිමිවේ.ඒ අනුව ශ්‍රී ලංකා ජනරජය වන විධායකය ව්‍යවස්ථාදායකය මෙන්ම අධීකරණයද යන ආයතන තුනේම බෞද්ධයාට ප්‍රමුඛස්ථානය ලබා දී තිබේ. නමුත් ඉංග්‍රීසි පිටපතේ කරන ලද සුලු වෙනස්කමක් මගින් මේ ප්‍රමුඛස්ථානය නැවත නිෂේධනය වේ. එනම් මෙම වගන්තියේ වාක්‍ය අතර නැවතීමේ ලකුණ ඉවත් කිරීමෙනි. ඉංග්‍රීසි භාෂා පාඨය මෙලෙසය.

The republic of sri lanka shall give to Buddhism the foremost place and accordingly it shall be the duty of the state to protect and foster the Buddha sasana while assuring to all religious the rights granted by articles 10 and 14 (1)(e) මෙම ඉංග්‍රීසි වගන්තිය මෙලෙස යොදන්නට ඇත්තේ කලු සුද්දන් සහ අන්‍ය ආගමිකයන් සැනසීමටයි.

 

 

   ඉංග්‍රීසි පාඨය මගින් ලැබෙන අර්තයෙන් බුදු දහමට ලැබෙන ප්‍රමුඛස්ථානයක් හිමි වන්නේ නැතැයි කෙනෙකුට තර්ක කළ හැකිය.නමුත්  යම්කිසි අර්බදුයක් ඇතිවූ අවස්තාවකදී සිංහල භාෂා පාඨය බලපැවැත්විය යුතු බවටද නීතියක් ව්‍යවස්ථාවට ඇතුලත් කර තිබේ.(1978 මුල් ව්‍යවස්ථාවේ තිබෙන්නේ රාජ්‍ය භාෂා ඵාඨය යනුවෙනි. 13 වන සංශෝධනයෙන් පසු දෙමළ ද රාජ්‍ය භාෂාව වූ බැවින් සිංහල බාෂා පාඨය යනුවෙන් ඇතුලත් වී තිබේ.)     ව්‍යවස්ථාවේ සිංහල භාෂා පාඨය සහ ඉංග්‍රීසි භාෂාපාඨය අතර ඇතිවී තිබෙන මේ වෙනස්කම මත බුද්ධාගමටත් බුද්ධ ශාසනයටත් හිමි ‌ ‌ෙඑතිහාසික ස්ථානය ආරක්ෂා වී අති බව පෙනේ. මෙම කාරණය පිළිබඳව සැලකිලිමත් වූ නිතිඥ අරුන උණවටුන මහතා මේ වන විට ඉහළ අධිකරණයට නඩුවක්ද ගොනු කර තිබේ.

     පෙර ඉතිහාසය තුළ බුදු සසුන ආරක්ෂා කරලීමට රජවරු අපමණ මහන්සි ගත්හ.දළදා වහන්සේ ප්‍රාණය මෙන්රැක ගිනිමින් සතුරු ආක්‍රමණ පරදවමින් අඛණ්ඩව අවිච්ඡින්නව සම්ප්‍රදාය රැක ගත්හ.සෙනරත් රජතුමා රාජවංශිකයෙකු නුවූ බැවින් දළදා වහන්සේ රැක ගත් කීරවැල්ල පරපුරෙන් කුමරියක් ලබා ගත නොහැකි විය. පසුව අවාහ කරගත් දෝන කතිරිනා අවසාන රාජවංශික බිසව කතෝලිකකරණයට ලක් වීම නිසා බුදුසසුනට කළ යුතු මෙහෙය නිසි පරිදි ඉටු කරලීමට රජුට නොහැකි විය.මේ තත්වය මත දළදා වහන්සේ ගේ රැකවරණයට කීරවැල්ල ඥාතීන් අතරින් කෙනෙකු තෝරා පත් කර ගැනිණ(රඹුක්වැල්ලේ විත්ති පොත ) .නායක්කර යුගය දක්වාම මේ සම්ප්‍රදාය පැවති අතර නායක්කර් රජවරු වන කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහයන් දළදා වහන්සේ මහා සංඝ රත්නයට භාර කළහ.ඉංග්‍රීසි යුගයේ දී දළදා වහන්සේ රැගෙන පළාගිය භික්ෂූන් වහන්සේලා සැම දෙනම කීරවැල්ල පරපුරට ළඟම ඥාති සම්බන්ධකමක් දැක්වූ වන්ය.බුදුදහමත් දළදා වහන්සේ පිළිබඳවත් තිබෙන පැරණි සම්ප්‍රදායන් මෙලෙසය.

    ඉංග්‍රීසීන් 1818 සිදු වූ ජාතික විමුක්ති අරගලයෙන් පසුව උඩරට ගිවිසුම සංශෝධනය කොට අන්‍යාගමික පූජකයන්ට විශේෂ වරප්‍රසාද හිමිකර දුන්හ.මේ නිසා ලංකාවේ සෑම පළාතකම දේවස්ථාන ඉඳි කරලීමට මෙන්ම බෞද්ධයන් ගේ වරප්‍රසාද අඩු කරලීමටද පියවර ගැනුණි.1848 අරගලයෙන් පසුව දළදා වහන්සේ සම්බන්ධ රජයේ වගකීම මහා සංඝ රත්නයටත් දියවඩන නිලමේ තුමාටත් භාර දීමෙන් පසුව ශාසනික වගකීම් සියල්ලටම උර දෙන ලද්දේ සැදැහැති බෞද්යන් ය. 1948 වර්ෂයේ දී ලංකාවේ පාලනය නැවත භාරදෙන කල්හි උඩරට ගිවිසුම ප්‍රකාරව කටයුතු නොකලා පමණක් නොව ලංකා  නිදහස් රාජඥා පනතේ 29 වන වගන්තිය තුළින් බුද්ධාගමටත් අනෙක් ආගම් වලටත් එක ලෙස සැලකීමට නීතිමය ප්‍රතිපාදන ඇතුලත් විය.වලිසිංහ හරිස්චන්ද්‍ර  තුමා අනුරාධපුරයට ගොස් කල අරගලයේ දී ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුවේ ඒජන්තව සිටි බුක් මහතා කීප වතාවකදීම බෞද්ධයන් ගේ පූජා විධි කහනම් කරන ලදී. විශේෂයෙන්ම හේවිසි වාදනය තහනම් කොට හේවිසි කරුවන් උසාවියට ඉදිරපත් කොට සිරදඬුවම් ද පමුණුවා ඇත.කලුතර බෝධිය කැපීම සඳහා ද ආණ්ඩුවේ ඒජන්ත වරයා උත්සුක වූ ආකරයද ඒ සඳහා ඇති වූ අරගලයේ දී ඇතිවූ පෙරළියද වාර්තා වී තිබේ.

    පශ්චාත් නිදහස් සමයේ ද මේ තත්වය විශේෂයෙන්ම බෞද්ධයන්ට සිදු වූ කෙණෙහෙලිකම් ගැන වාර්තා රාශියකි. 1972 ජනරජ ව්‍යවෂ්ථාව සහ 1978 ව්‍යවස්ථා දිගුව තුළින් සිදු වූයේ මේ කෙණෙහෙලිකම් යම් පමණකින් අඩු වීමයි.නමුත් විධායකය ව්‍යවස්ථාදායකය සහ අධිකරණය තුළ බෞද්ධ අයිතීන් තහවුරු වී නොමැත.78 ව්‍යවස්ථාවේ 105 (4) ප්‍රතිපාදනය අනුව මේ වනු තුරුම සංඝාධිකරණයකට නීති පනවා නැත.වරින් වර ව්‍යවස්ථාදායකයේ සහ අධීකරණයේ මුල් පුටු වලට අබෞද්ධයන් පත් කර තිබේ.ඒ මගින් සිදු වූ හානියද සුලු පටු නොවේ.

 

 

 වර්තමානයේ දී 20 වන සංශෝධයක් ද කරළීයට පැමිණ තිබේ.පසුගිය යහපාලන ආණ්ඩුව ඉදිරිපත් කළ 19 සඳහා හොර රහසේම කාරක සභා අවස්ථාවේ රටට අහිතකර වගන්ති ඇතුලත් කලා සේ 20 සඳහාද එවැනි අහිතකර වගන්ති ඇතුලත් කිරීමේ ඉඩකඩක් නැතිවා නොවේ.වෙසෙසින්ම නව වන ව්‍යවස්ථාව හෑල්ලු කිරීමට නැතිනම් ශූන්‍ය කිරීමට යම් ප්‍රතිපාදනයක් ඇතුලත් කිරීමට ඉඩ කඩක් ඇත. මන්ද අධීකරණයේ මුල් පුටුවට අබෞද්ධයෙකු පත් වී තිබෙන බැවිනි.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

Saturday, August 22, 2020

සිංහල අනන්‍යතාවය ශූන්‍ය කරන ජාතික උප්පැන්නය

 

 

 

                                   

              උපත සහ විපත අතර කාල අන්තරය මිනිසෙකු ගේ ජීවිතයට බලවත් අනන්‍යතාවයක් එකතු කරයි.උපන් තැන ගම සහ රට පදනම් කරගෙන බිහිවන මෙම අනන්‍යතාවය මත ඔහු හෝ ඇය සිවිල් බලයකට හිමිකම් කියයි.ඒ අතර බිළිඳු වියේ සිට මහලු විය දක්වා විහිදී පැතිර යන කුසලතාවයන් අධ්‍යාපන මට්ටම් අනුව සමාජයේ  පිළිගැනුමකට ලක්වෙයි. මේ සඳහා පුද්ගලයෙකුට අවශ්‍ය වන ප්‍රධානතම ලියැවිල්ල උප්පැන්න සහතිකයයි.මේ සහතිකය නිර්මාණය වන්නට ආරම්භ වන්නේ ඉංග්‍රීසීන් විසින් 1822 අංක 9 ප්‍රකාශනයෙනි. සැබවින්ම උපත් හා විවාහ  ලියාපදිංචි කිරීම ආරම්භ කරන ලද්දේ ලන්දේසීන්ය. ඔවුහු පාසල් තෝම්බු පවුල් තෝම්බු සකස් කළහ.මේ නිසා රජයේ තනතුරු දැරීමට සුදුසු වන සේ රෙපරමාදු ආගමට බැඳුණු සිංහලයන් බොහෝ පිරිසක්ද එකල විය.

   1822 අංක 09 රෙගුලාසිය වූ කලි මෙලෙස ලන්දේසී යුගයේ කරන ලද උපත් විවාහ ලියාපදිංචිය විධිමත් කිරීමක් විය.ලන්දේසි යුගයේ ඔවුනට අයත්ව තිබූ මුහුදු බඩ පළාත් වල කරන ලද එවැනි ලියාපදංචි කිරීම් රාශියක් විය ජාතික ලේඛනාගාරය විසින් 2007 වසරේ පළ කරන ලද මහජන අවශ්‍යතා සහ ජාතික ලේඛනාගාරය නම් ග්‍රන්ථයේ සඳහන් වන පරිදි එකල පල්ලි පාසල් වල ගුරුවරු විසින් පුස්කොළ ලියවිලි වල උපත් සටහන් කර ඇත.ඒ පුද්ගලයෙකු ආණ්ඩුව ඉදිරියේ ලියාපදිංචි කිරීමට බල කරන ලද ආඥාවක් විය.නොඑසේනම් බෞතීස්ම ලැබීමට පාර කැපීමක් විය. මෙම ආඥාවන් 1975 වසර දක්වාම අවස්ථා ගණනාවකදීම සංශෝධනය වී තිබේ. 1847 අංක 16 ආඥා පනතින් නැවත සංශෝධනයව 1867 අංක 18 පනතින් මේ කටයුත්ත විධිමත් කර ඇත.  මෙයින්   ලංකාව මුලුල්ලේම  උප්පත්තිය ලබන දරුවන් ගේ උපත හා  මරණයද ලියාපදිංචි කිරීම ඇරඹිණ. එතෙක් මෙරට පුරවැසියන් ලෙසට නොසැළකුණු දෙමළ ජන කොටස්  ඉන්දීය දෙමළ සහ ලාංකීය දෙමල යනුවෙන් වර්ග කිරීමට පොළඹවන ලද්දේ මේ කාලවකවානුව තුළය.. 1867 පනත මගින් දැක්වූ රෙජිස්ටරයේ පුද්ගලයෙකු ගේ ජාතිය ගැන සඳහනක් නොවීය. නමුත් පියාගේ තරාතිරම ගැන විමසීමක් විය.1867 න් පසු 1875  හා 1892 යන වසර වලදීද නැවත මෙම පනත සංශෝධනයට බඳුන් විය අවසාන වශයෙන් අද වන විට රජය භාවිත කරනුයේ 1951 අංක 17 දරණ පනතයි.පසුව 1954 දී නැවත මෙම පනත සංශෝධනයේ දී පෙළපත් නාමය දැක්වීමේ තැනදී සමුපූර්ණ නාමය වශයෙන්ද දක්වා මුත්තා ලංකාවේ උපන්නේද යන්න ඉවත් කරතිබේ.

      පුරාණ රජ දවස සිංහලයන්ද සිය උපත පීළිබද සටහනක් පවත්වාගෙන ගියහ. එය අප හඳුන්වන්නේ කේන්ද්‍ර සටහන නැතිනම් හඳහන වශයෙනි. පුස්කොළ වල ලියැවුණු මෙවැනි කේන්ද්‍ර සටහන් සෑම නිවසකම පරිශීලනය කරන ලද්දේ උපත් පමණක් නොව පුද්ගලයෙකු ගේ දෛවය පීලිබඳ අනාවැකි කීම පිණිසමය. උපතේ සිට මරණය දක්වා අවස්ථා ගණනාවකදීම එම පුද්ගලයා මුහුණ දෙන නොයෙකුත් අභියෝග ජය ගන්නා ආකාරය ගැනද ලෙඩ රෝග වලින් මිදීමට කළ යුතු දේ පිළිබඳවද මෙවැනි කේන්ද්‍ර සටහනකින් උපදෙස් ලැබිණ. මේ සම්පූර්ණ වේලා පත් කඩය රජයේ ලියාපදිංචි කිරීම වළක්වාලන ලද්දේ ක්‍රිස්තියානි පූජකවරුන් මේ ක්‍රමය මිථ්‍යාවක් ලෙසට ආණ්ඩුවට ඒත්තු ගැ්වීම නිසාය.යම් හෙයකින් ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුව සන්නස් මෙන්ම හඳහන් ද රජයේ ලියාපදිංචි කලේ නම් නිල පිළිගැනීමක් ඊට ලැබෙයි.එය වළක්වනු ලැබූ නමුත් එයට හිමි වලංගුතාවය අසමසම විය.

 

 

සීතාවක රාජසිංහ රජුගේ ජන්ම පත්‍රය නමැති පුස්කොළ ලිපියකින් කියැවෙන්නේ රාජසිංහ රජු ගේ උපත  පීළිබඳවයි.මෙම ජන්ම පත්‍රය මානියම්ගම රජමහා විහාරය සතුව තිබූ බව මහාචාර්ය රිසිමන් අමරසිංහ මහතා සිය පර්යේෂණ කෘතියේ දක්වා තිබේ.

          ඉග්‍රීසීහු සිංහලයන්ගේ පාරම්පරික ක්‍රමය බැහැර කොට සියලුම පුද්ගලයන් ලියාපදිංචියට යොමු කළහ. ඒහි අරමුණ වූයේ ප්‍රධාන වශයෙන් පෙර දැක්වූ පරිදි වැසියන් ක්‍රිස්තියානි කිරීමයි. රජයේ තනතුරු දැරීමේ දී ක්‍රිස්තියානි වීම සඳහා පෙළඹවීම එයින් සිදු වුවද සිංහල බෞද්ධයන් ලියාපදිංචි ක්‍රිස්තියානි කාරයන් පමණක්ම වූහ. ක්‍රිස්තියානිකාර බෞද්ධ ඇදහිලිවන්තයන් ලෙසට ඔවුන් හඳුන්වා ගැනීමට ඔවුන් විසින්ම උත්සාහ කරන ලදී. ඔවුන් විසින් ආණ්ඩුකාර තැනට ඉදිරිපත් කරන ලද පෙත්සමක් මගින් ඒත්තු ගන්වන්නට උත්සාහ කරන ලද්දේ ක්‍රිස්තියානින් වුවද තමන්ගේ උප්පත්තියෙන් ලැබී තිබෙන පුද පූජා විධි පවත්වා ගෙන යෑමට අවසර දෙන ලෙසටයි.මේ ආකාරයට ඉංග්‍රීසීන් යටතේ තමන්ගේ ආගම පමණක් නොව ජාතියද අහිමි වන්නට කටයුතු යෙදුණී. වරින් වර මෙම තත්වයන් සංශෝධනය වූ අතර 1951 දී සකස් කළ පනතට ඇතුලත් වූ කරුණු නැවත සංශෝධනය කරනු ලබන්නේ 1975 වසරේදීය.1951 පනතේ තිබූ සිලෝන් ටැමිල් සහ සිලෝන් මුවර් යන මේ රටේ ජන වර්ග දැක්වීමට යෙදූ සටහන වෙනසකට භාජනය විය.ඒ වෙනුවට සියල්ලන්ටම ශ්‍රී ලාංකික ජාතිකත්වයක් ආරෝපණය කර තිබේ.

    නමුත් සිංහලයන් දිගින් දිගටමම තමන්ගේ ජාතිය සිංහල ලෙසින් දක්වා ඇත.මෙය යම් වෙනසකට භාජනය කිරීමේ උත්සාහයක් වරින් වර මතු විය. ශ්‍රී ලාංකික යන නාමයට අමතරව සිංහල දෙමල සහ මුස්ලිම් යන කොටස් තුනම ජනවර්ග නමින් යුතු තීරුවකට ඇතුලත් කිරීමට උත්සාහ ගත්හ. සිංහලත්වය ජන වර්ගයක්  බවට පත් කිරීම මෙහි අරමුණ වුණි.2006 වසරේදී මේ සඳහා කළ උත්සාහය. 2019 වසරේ දී  නැවත කරළීයට පැමිණීයේ ජාතික උප්පැන්න සහතික යනුවෙන් වූ විද්‍යුත් උප්පැන්නයක් නිකුත් කිරීමේ මුවාවෙනි.ඩිජිටල් යටිතල පහසුකම් අමාත්‍යව සිටි අජිත් පී.පෙරේරා ගේ අත්සනින් යුතු ගැසට්ටුවක් මේ සඳහා පළ විය. නවීන පහසුකම් යටතේ උපත් ලියාපදිංචිය විද්‍යුත්කරණය කිරීමේ කිසිම වරදක් නැත. ඒ මගින් ජනතාවට පහසුව සැලසෙන අතර විදේශ ගමන් වලදී ක්ෂණිකව උප්පැන්න ලබා ගැන්මට හැකි වෙයි. නමුත් ජාතික උප්පැන්නය තුළ මේ රටේ භූමිපුත්‍රයන් වන සිංහලයන්ගේ  අනන්‍යතාවය අහෝසි කිරීම බරපතල වරදකි. ශ්‍රී ලාංකික යනුවෙන් ජාතියක් මෙරට නැත. භාෂාවක්ද නැත. සිංහල ජාතිය පමණක් සිය ජාතික අනන්‍යතාවය පැහැදිලිව තහවුරු කර පවතින අතර දෙමළ මුස්ලිම් පිරිස ජන වර්ග ලෙසට සමාජයේ ජීවත් වෙයි.මේ ජන වර්ග අනන්‍යතාවය තුළ සිංහල ජාතිකත්වය ගිල්වා ශ්‍රී ලාංකික ජාතිකත්වයක් ආදේශ කිරීම සඳහා වන කපටි උපාය මාර්ගය තුළින් සිංහල ජාතියේ අනන්‍යතාවය පහළට ඇද දැමීම මේ ක්‍රියාදාමයේ සැලසුමයි. එසේම මෙම උප්පැන්නයෙන්  පෙළපත් නාමය පියාගේ විස්තර ඇදිය ඉවත් කිරීම ද කලින් සිදුව තිබීම මේ අයට වාසියකි. ජාතිය බෙදා වෙන් කරලීමේ බෙදුම්වාදී උපායමාර්ගික සැලැස්මේ කොටසක් ලෙසට මෙය හඳුන්වා ලිය හැක්කේ එබැවිනි.මේ වන විටත්  අලි සබ්‍රි  නම් මුස්ලිම් දේශපාලඥයා  මේ වෙනස්කම් කිරීමට මනාපය පළ කර ඇති බවට අන්තර්ජාලයේ තොරතුරු පළව තිබේ..එම ප්‍රකාශ වලින් ඔවුන්ගේ සැබෑ අභිප්‍රායයන් පැහැදිලි වේ.

     ජාතික උප්පැන්නයක් යනු ජාතිකත්වය පදනම් කොට සැකසිය යුතු ලියැවිල්ලකි. වසර දෙදහස්පන්සීයකට වඩා එහා දිවයන සිංහල ජාතියේ අනන්‍යතාවය  පැහැදිලි වන්නේ හඳහනෙන් වුවත් නව ලියාපදිංචි ක්‍රමය අනුව පොදු උප්පැන්න ක්‍රමයකට අප හැරී සිටිමු.

 

 

එහිදී සිංහල අනන්‍යතාවය පැහැදිලිව විග්‍රහ විය යුතුය.නව සිය පනහ දශකයට පෙර උප්පැන්යේ පෙළපත් නම සටහන් විය. එසේම (Ceylon certificate of birth ) යනුවෙන් ශීර්ෂ කොට ඇති උප්පැන්න සහතිකයේ  පියාගේ ජාතිය සිංහල වශයෙන් දැක්වීමට බාධාවක් නොවිණ. එයට හේතුව සිලෝන් යනු අපගේ රටේ පැරණි ව්‍යවහාරය වූ සිංහලේ යන්නෙන් බිඳී ආවක් වීමයි.

      1948 පුරවැසි පනත පැමිණීමෙන්.පසුව හැට ගණන් වලදී දක්වා ඇති සහතිකයේ ජාතිකත්වය සිංහල ලෙසට සටහන් කර ඇති නමුදු 1978 ව්‍යවස්ථාව නිසා සිංහල දෙමල මුස්ලිම් සියල්ල එ සමාන කරතිබේ.. එහි  අවසාන විකාශනය ලෙසට ඉදිරිපත්  වන්නේ වර්තමාන ශ්‍රී ලාංකික ඩිජිටල් උප්පැන්නයයි.මෙලෙස අනන්‍යතාවය හෑල්ලු කොට දැක්වීමට පෙළඹවීම මගින් මුස්ලිම් සහ දෙමළ පිරිස් වලට ජාතික සංස්කෘතියට එක් වීමට බාධකයක් ඇති කරනු ලබයි. ඔවුහු ප්‍රධාන සිංහල ධාරාවට එක් නොවී මේ රටේ හිමිකරුවන් මෙන් ක්‍රියාකරමින් තමන්ගේ වර්ගයාට අනන්‍ය වූ නීති සාදා ගනිමින්  පසුගිය කාලයේ ඇති කළ විනාශය සුළු පටු නොවේ. ජාතික උප්පැන්නයක් සකස් කරන්නේ නම් එහි පියා සහ මුත්තා පිළිබඳවද ජාතිකත්වය නිවරදිව දැක්වීමද ඇතුලත් කළ යුතුය. පුද්ගලයාගේ ආගම උප්පැන්නයට ඇතුලත් වී නොමැති වුවද එය ඇතුලත් කිරීම වරදක් නැත.මුස්ලිම් සහ දෙමල ජන කොටස් වෙනම තීරුවකින් දැක්වීමෙන් මෙරට සිටින ජනවර්ග පහසුවෙන් හඳුනාගැනීම හැකි වනවා ඇත. ජාත්‍යන්තර වශයෙන්ද එවිට ඒ පිරිසට හිමිවන්නේ නිසි තැනයි.නැතහොත් ඔස්ට්‍රේලියාව වැනි රටවල් කලා සේ ඒ රටවල සිටින දෙමළ අයට ඊලාම් ජාතිකත්වයක් ආරෝපණය කිරීමට ඉඩ තිබේ.

       නව ජාතික උප්පැන්නය තුළ අපගේ පැරණී හඳහනේ තොරතුරුද ඇතුලත් කිරීමෙන් සිංහල ජනතාවගේ අනන්‍යතාවය තව දුරටත් තහවුරු කරවිය හැකිය. විශේෂයෙන්ම බුද්ධ වර්ෂ ව්‍යවහාරය දැක්වීමද උපන්දිනය ජන්ම නැකත හා තිථිය දැක්වීමද තුළින් ජාතික උප්පැන්නය තුළ නිතැතින්ම ජාතිකත්වයක් නිර්මාණය වේ. මෙරට ජීවත්වන ලියාපදිංචියෙන් පුරවැසි බව හිමි වූ පිරිස ට මෙවැනි පූර්ණ ජාතිකත්වයක් නොමැති බව ඉන් පැහැදිලිව ඔප්පු කළ හැකිය. එසේම වරින් වර උප්පැන්නය වෙනස් කරමින් නම් ගන්නා අයටද (සිංහල නම් ගන්නා මුස්ලිම් පිරිස ) යම් බාධකයක් මේ තුළින් නිර්මාණය වේ.මේ ප්‍රශ්ණයේ දී රෙජිස්ටර් ජනරාල් චතුර විතානගේ මහතාට ලිස්සා යෑමට නොහැකිය. අමාත්‍යවරයාට උපදෙස් දීමේ වගකීම ඔහු සතුය.ආරංචියේ හැටියට ඉදිරියේදී දෙමළ ජන වර්ගයට අයත් රෙජිස්ටර් ජනරාල් වරයෙකු පත් වීමට බොහෝ දුරකට ඉඩ තිබේ. එවිට මේ ප්‍රශ්නය තවත් බැරෑරුම්ය.  මෙම විෂය භාර දේශපාලනඥයන් සිංහලයන් වෙනුවෙන් යම් තීරණයක් ගත යුතුය. හැට නව ලක්ෂයක චන්ද බහුතරය ලැබුණේ සිංහල ජාතිකත්වය තහවුරු කිරීමටයි.ඒ බැව් අප නැවත මතක් කර දීමට කැමැත්තෙමු.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

Monday, July 27, 2020

කෝමාරිකා වගාව පරිසරය සහ ඉඩම් ගැටළුව





                              
         කුමරි නැතිනම් කෝමාරිකා යන නාමයෙන් හඳුන්වන පලෑටිය දේශීය බෙහෙත් හේත් වලට යොදා ගැනෙන බලගතු ඖෂධයකි.පිලිස්සුම් තුවාල සඳහා සම මතු පිට ගෑම ට මෙන්ම තෙල් බෙහෙත් සිඳ ගැනීමටද යොදා ගන්නා කෝමාරිකා ඌව පළාතේ ජනප්‍රිය ඖසධීය ආහාරයකි.සිංහල ජනතාව මෙම අගනා ඔෂධ පැලෑටිය සිය ගෙවතු වල වගා කොට රැක බලාගන්නේ ඉතාමත් ආදරයෙනි.මෑත කාලයේ දී කෝමාරිකා පැලෑටිය විවිධ රූප ලාවන්‍ය අලේප වලට යොදා ගැනීමට කරන ලද පර්යේෂණ නිසා ලෝකයේ ජනප්‍රියතම ආර්ථික භෝගයක් බවට පත් වී තිබේ.කොමාරිකා වගාවට අවශ්‍ය පස දේශගුණය ආදිය තීරණයකරනු ලබන්නේ ද ස්වභාව ධර්මය විසිනි.එයට හේතුව ඖෂධයක් වශයෙන් එහි පවතින ගුණ ඉස්මතු වීමට මේ පරිසර සාධක උපයෝගී වන බැවිනි.ඖෂධයක් වහයෙන් වගා කරන වෙද කෝමාරිකා ඇරුණු කොට මස් කෝමාරිකා සහ මල් කෝමාරිකා නමින්ද තවත් වර්ග දෙකක් තිබේ. කෙසේ වෙතත් ගෙවත්තට නැතිවම බැරි පැලෑටීයක් වන කෝමාරිකා වානිජ වගාවක් ලෙසට පැතිරවීමේ  ව්‍යාපෘතියක්  නිසා බරපතල පාරිසරික ගැටළු කීපයක් මතු වී තිබෙන ආකාරය  වර්තමානයේ දී සාකච්ඡාවට ගෙන තිබේ.
         2019 වසරේ සිට විල්පත්තු වන රක්ෂිතය ආසන්නයේ රාජාංගනය යාය 18  මෙන්ම අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ ගලෙන් බිඳුණු වැව කැබිතිගොල්ලෑව සහ තවත් ගම්වල මෙම ව්‍යාපෘතිය මහා පරිමාණයෙන්ආරම්භ කිරීමට තැත් කරන බව දැන ගන්නට තිබේ. මේ වගාව පරිපාලන කරනු ලබන සමාගම් අටක් පමණ මේ වන විට සිය ව්‍යාපෘති ක්‍රියාත්මක කරමින් ඇත. ප්‍රසිද්ධ ආයුර්වේද සමාගමක් ඔවුන්ට අයත් කතරගම ප්‍ර දෙශයේ අක්කර 80 ක පමණ වපසරියකද මෙම වගාව සාර්ථක ලෙසට පවත්වාගෙන යයි.  මෙකී සමාගම් ගොවීන් ගේ ඉඩම් යායවල් පිටින් ලබා ගෙන ගිවිසුම් ගතව ව්‍යාපෘති ක්‍රියාත්මක කිරීම අරමුණු වශයෙන් තබා ගෙන ඇත. ඇතැම් පිරිස් පවසනුයේ ගොවීන් ගේ ඉඩම් බැංකුවකට හෝ මූල්‍ය ආයතනයකට තබා  ණය ලබාගෙන සමාගම සන්තකයේ තබාගෙන වගාවට වියදම් කරන බවයි. නමුත් දැනට භූමියේ ගනුදෙනු කරන සමාගම් කීපය එලෙස කරන බවට තහවුරු වූ තොරතුරු   නැත. එහෙත් කෝමාරිකා වෙළඳ පළ සක්‍රීය වන විට ජාවාරම් කාරයන් එවැනි තැනකට තල්ලු වීමට තිබෙන ඉඩකඩද නැතිවා නොවේ. කෙසේ වෙතත් සමාගම විසින් වගාව පිළිබඳව අනුගමනය කළ යුතු කොන්දෙසි ලබා දෙන අතර අක්කර කාලේ සිට වැඩි ප්‍රමාණයකට යෑමට ගොවීන්ට නිදහස හිමිවේ. ගොවියා විසින් කල යුතු වන්නේ සමාගම විසින් දෙන උපදෙස් මත වගාව නඩත්තු කිරීම සහ පවත්වාගෙන යෑමයි.ඒ සඳහා ඉඩම් යාය ‌ඩෝසර කොට සමතලා කරන අතර වගාව ලොකු මහත් වූ පසු මාස අටක සිට වසර දොළහක් දක්වා කාලයක් තුළ  ලක්ෂ දෙකක පමණ ආදායමක් ගොවීන් හට ලබා ගත හැකි බවද දක්වා ඇත.
         හරි හමන් ආදායමක් නොමැතිව අතැම් විට ජලය ද නොමැතිව ණය වී ගොවිතැන් කරන ගොවීන් සමාගමේ පැකේජය ඉදිරියේ දණ නමන්නේ තමන්ට ලැබෙන ආර්ථික ප්‍රතිලාබ නමැති මස්කට්ටට ලොබ කරමිනි.ගොවියාගේ ඉඩම බැංකුවට ඇපයට තබා සමාගම සූදූකෙළීමට සැරසෙන්නේනම් එය ඛෙදවාචකයකි.  සමාගම වෙත තැන්පත් කරනු ලබන මුදල වෙනත් දේට ආයෝජනය කිරීම මහා පරිමාණ සමාගකට එතරම් කජ්ජක් නොවේ.පැළ පොහොර සහ වතුර සහ ගොවියාගේ ශ්‍රමයට වෙන්


කරන ලක්ෂ විස්ස ට වඩා මුදලක් ඉතාමත් ලස්සනට සමාගමට හරි හම්බ කිරීමට ඉඩ ප්‍රස්ථා ලබා දීමට කැස කවනුයේ  වර්තමාන ඉඩම් ඇමතිවරයා බවද දැන ගන්නට ඇත. රජරට බොහොමයක්ම ඉඩම් බලපත්‍ර ඉඩම්ය. පරවේණී ඉඩම්ද මේ අතර තැනින් තැන තිබේ.මේඉඩම් වලට අදාල නීති සමාගම් වලට මහත් හිස රදයකි. විශේෂයෙන්ම 2001 වසරේ දී ගැසට් කරන ලද අවශේෂ කැලෑ යනුවෙන් තිබූ වන ලැහැබ් වන සංරක්ෂණයට ගැසට් කිරීම මහත් හිසරදයකි.ඒ නිසාම ඉඩම් ඇමතිවරයා විසින් 2001 චක්‍රලේඛනය අවලංගු වන ලෙස කැබිනට් අනුමැතියක් ලබා ගන්නට උත්සාහ කරතිබේ..වන සංරක්ෂණ නීති ලිහිල් වූ කල්හි සුපුරුදු පරිදි ඉඩම් මංකොල්ල කෑමට ලැබෙන ඉඩ ප්‍රස්ථා සීඝ්‍රයෙන් විවර වන බව  ඇමතිවරයා හොඳින් දනී.මීට පෙර ඔහු හොරොව්පතාන ප්‍රදේශයේ රණ විරු ගම්මානයක් සෑදීම සඳහා විශාල වන විනාශයකට මුල පිරීය.අවසානයේ එම ගම්මානයද සැදුණේ නැත.     
      2001 චක්‍රලේඛනය අනුව වන ලැහැබ් පවරා ගැනීම තුළ ප්‍රා යෝගික ගැටළු තිබෙන බව ඇත්තකි.  මේ පවරා ගැනීමේ දී කිසිම වග විභාගයක් කර නොමැත. ජල පෝෂක ප්‍රදේශ වැව් කුඹූරු මෙන්ම ජල උල්පත් සහිත ප්‍රදේශ ගැන අවබෝධයක් නොමැතිව සියල්ල ඇතුලත් කොට ගැසට් කිරීම ඊට හේතුවයි. රජරට පාරම්පරික ගැමියන් සතුව තිබූ පරව්ණි ඉඩම් නිරවුල් කිරීමේ ආඥා පනත මගින් බොහෝ කාලයකට පෙර ඉංග්‍රීසීන් අතින් රජසන්තක වූවා සේම 1968 අංක 30 නින්දගම් ආඥාපනත යටතේ ද රාජසන්තක කරගෙන තිබේ. හේන් ඉඩම් වැව් පිටි පිල්ලෑවන් ආදී සියල්ලම ඒ නම් වලින්ම ගැසට්ටුවට ඇතුලත් වී තිබෙන්නේ ඒ නිසාය.මේ ඉඩම් වල පරිසර විවිධත්වය ගැන කිසිම සැලකීමක් නොමැතිව වන සංරක්ෂණය විසින්ම සමාගම් වලට බැහැර කළ අවස්ථා බොහෙමයකි.වර්තමාන කෝමාරිකා ව්‍යාපෘතිය මගින් මුල් අවස්ථාවේ ලබා ගනු ඇත්තේ ගොවීන් ගේ ඉඩම් වුවද අවසානයේ සිදු වන්නේ වනයට යට කර ඇති ළඳු කැලෑද ලබා ගන්නට කැස කැවීමයි.ඉන් පසු සිදු වන්නේ මෙම ඉඩ කඩම් එක යායට තබා ඩෝසර කිරීමයි. කෝමාරිකා වගාවේ නිර්දේශ වල තිබෙන අහිතකර පැත්ත එයයි.බිංදු ජල සම්පාදන කිරීමට මෙන්ම ඒකාකාර වගාවක් නඩත්තු කිරීමට මෙවැනි දේ කරන බව සමාගම් පැවසුවද ඩෝසර කිරීම මහා විනාශයක ඇරඹුමකි.මින් පෙර බඩ ඉරිඟු සඳහා සමාගම් විසින් කළ විනාශයට එය දෙවනි නැත. මෙයින් අහිමි වන්නේ වනය පමණක් නොව ජල පෝෂක වැව් පිටි සහ වන ජීවීන් ගේ බිම්කඩවල්ය.කොළඹ සිට කාරිය කරවන නිළධාරීන්ද දේශපාලකයන්ද මහා අන්ද මන්ද ගමනක් යන අතර ගොවීන් සිය දරිද්‍රතාවය මත තමා ගේ සන්තකය උගස් කරති.වත්ත බද්දට දී ඇස්සට දත නියවන ජාතියක් ඉදිරියේ දී නිර්මාණය වීමට තිබෙන ඉඩකඩ බොහෝ වන්නේ එහෙයිනි.
       ලෝක වෙළඳ පලේ කෝමාරිකා නිෂ්පාදන වලින් සියයට පහළොවක් දැනට අත්පත් කරගෙන තිබෙන්නේ ඉන්දියාව හා චීනයයි.විදේශ විනිමය උපයන හොඳ වගාවක් ලෙසට එයට අනාගතයක් හිමිය.නමුත් ගැටළුව පවතින්නේ කෝමාරිකා වගාව ලංකාවේ පාරිසරික තත්වයන් යටතේ හැඩ ගස්වා ගැනීමට තිබෙන අභියෝගයයි.සැබවින්ම මේ ශාකය ගෙවතු මට්ටමින් වුවද වගා කළ හැකිය.මෙහි පිති කිලෝවක් රුපියල් 35 සිට 70 දක්වා මිලකට අලෙවි වන අතර සමාගම් වල ප්‍රමිතිය අනුව ලබා දිය හැකි වුවහොත් ගෘහ ආර්ථිකය නන්වා ගැනීමේ හැකියාව වැඩි වන බව කිව යුතුය. යායන් වශයෙන් වානිජ මට්ටමින් කරන වගාවකදී පොළව ‌ඩෝසර නොකොට අඹ නෙල්ලි කොච්චි ආදී ආර්ථික වටිනාකමින් යුතු භෝග සමග මිශ්‍ර වගාවක් ලෙසට පවත්වාගෙන යෑමේ දී ගොවියාට ලැබෙන ප්‍රතිලාභ ඉහළය.යම්කිසි වගා හානියකදී වුව ආරක්ෂණයක් ලැබෙන්නේ එවිටය.එසේම2001 වන ලැහැබ් පිළිබඳ චක්‍රලේඛනය අවලංගු කිරීම මෙවැනි ඉලක්ක මත නොකළ යුතු බව මගේ හැඟීමයි. චක්‍ර ලේඛණය මගින් ඇති කර

තිබෙන  ප්‍රායෝගික ගැටළු විසඳීමට අන්තර් අමාත්‍යංශ කමිටුවක් පරිසරවේදීන් ගේ සාභාගිත්වය ඇතිව පත් කොට මෙම ගැටළු විසඳා ගැනීමට කාලය ලබා දිය යුතුය.මැතිවරණයෙන් පසුව එට ඉඩකඩ විවෘත වනු ඇත.